Waarom verdien je minder op frisdrank dan je denkt? Veel horecaondernemers passen dezelfde margepercentages toe als bij bier en wijn. Dat klopt niet door het BTW-verschil en andere kostenstructuur.
Waarom non-alcoholische dranken anders zijn
Bij non-alcoholische dranken geldt 9% BTW (net als eten), terwijl alcoholische dranken 21% BTW hebben. Dit beïnvloedt je margeberekening direct.
⚠️ Let op:
Reken altijd met de prijs exclusief BTW. Een cola van €3,50 incl. BTW is €3,21 excl. BTW (€3,50 / 1,09).
De formule voor drankenmarge
Voor non-alcoholische dranken gebruik je dezelfde formule als voor foodcost:
Marge % = (Inkoopkosten / Verkoopprijs excl. BTW) × 100
💡 Voorbeeld cola:
Je verkoopt een cola voor €3,50 incl. 9% BTW
- Verkoopprijs excl. BTW: €3,50 / 1,09 = €3,21
- Inkoopprijs per glas: €0,45
- Marge: (€0,45 / €3,21) × 100 = 14,0%
Dat is een gezonde marge voor frisdrank.
Gangbare marges per dranktype
Verschillende non-alcoholische dranken hebben verschillende margeverwachtingen:
- Frisdrank (fles/blik): 12-18%
- Frisdrank (tap/postmix): 8-15%
- Vers sap: 25-35%
- Koffie/thee: 15-25%
- Smoothies/specials: 30-40%
💡 Voorbeeld vers sinaasappelsap:
Je verkoopt vers geperst sinaasappelsap voor €4,50 incl. BTW
- Verkoopprijs excl. BTW: €4,50 / 1,09 = €4,13
- 4 sinaasappels à €0,35 = €1,40
- Marge: (€1,40 / €4,13) × 100 = 33,9%
Vers sap heeft hogere marges omdat gasten meer willen betalen voor "vers".
Verborgen kosten meenemen
Bij dranken vergeet je makkelijk kleine kosten die wel impact hebben. Iets wat de meeste keukenchefs te laat ontdekken: die €0,20 aan extra's per glas telt flink op:
- Ijs: €0,05-0,10 per glas
- Rietje/roerstaafje: €0,02-0,05
- Schijfje citroen: €0,08-0,12
- Glazenspoeling: €0,03-0,08 (water, energie, spoelmiddel)
💡 Voorbeeld spa rood met citroen:
Verkoopprijs €2,75 incl. BTW (€2,52 excl.)
- Spa rood fles: €0,28
- Schijfje citroen: €0,10
- Glazenspoeling: €0,05
- Totaal inkoop: €0,43
Marge: (€0,43 / €2,52) × 100 = 17,1%
Postmix vs. fles/blik
De keuze tussen postmix (tap) en flessen/blikjes beïnvloedt je marge flink:
💡 Vergelijking cola:
Beide verkocht voor €3,50 (€3,21 excl. BTW)
- Postmix: €0,35 per glas = 10,9% marge
- Fles 33cl: €0,48 per fles = 14,9% marge
Postmix lijkt goedkoper, maar je hebt meer omloop nodig om hetzelfde te verdienen.
Seizoenseffect op marges
Non-alcoholische dranken zijn seizoensgebonden. Zomer betekent meer volume maar soms lagere marges door concurrentie:
- Zomer: 60-70% meer volume, mogelijk 2-3% lagere marge
- Winter: Meer warme dranken (hogere marge), minder volume
- Feestdagen: Specials kunnen 40%+ marge halen
⚠️ Let op:
Check je marges maandelijks. Leveranciers verhogen regelmatig prijzen, vooral bij merkdranken zoals Coca-Cola.
Hoe bereken je de marge op non-alcoholische dranken?
Verzamel alle kosten per glas
Noteer de inkoopprijs van de drank zelf, plus alle toevoegingen zoals ijs, citroen, rietje en glazenspoeling. Tel alles op voor de totale kostprijs per glas.
Bereken verkoopprijs exclusief BTW
Deel je menukaartprijs door 1,09 om de prijs exclusief 9% BTW te krijgen. Non-alcoholische dranken vallen onder het lage BTW-tarief van 9%.
Pas de formule toe
Deel de totale kostprijs door de verkoopprijs exclusief BTW en vermenigvuldig met 100. Een gezonde marge voor non-alcoholische dranken ligt tussen 12% en 25%.
✨ Pro tip
Monitor wekelijks je 3 populairste non-alcoholische dranken gedurende 6 weken. Zo spot je snel welke leverancier stilletjes prijzen verhoogd heeft.
Dit zelf berekenen?
In de KitchenNmbrs app doe je dit in een paar klikken. 7 dagen gratis, geen creditcard.
Was dit artikel nuttig?
Veelgestelde vragen
Wat is een gezonde marge voor frisdrank?
Voor gewone frisdrank (fles/blik) is 12-18% een gezonde marge. Postmix zit vaak lager rond 8-15%, maar vers sap kan 25-35% halen.
Moet ik BTW meenemen in mijn margeberekening?
Nee, reken altijd met de prijs exclusief BTW. Non-alcoholische dranken hebben 9% BTW, dus deel je menukaartprijs door 1,09.
Zijn postmix dranken altijd voordeliger?
Postmix heeft lagere inkoopkosten per glas, maar ook lagere marges. Je hebt meer volume nodig om hetzelfde te verdienen als met flessen.
Moet ik kleine kosten zoals ijs en rietjes meetellen?
Ja, deze kosten tellen op. Ijs, citroen en rietje kunnen samen €0,15-0,25 per glas kosten, wat je marge met 5-8 procentpunt verlaagt.
📚 Geraadpleegde bronnen
- EU Verordening 852/2004 — Levensmiddelenhygiëne (2004) — Officiële bron
- EU Verordening 853/2004 — Hygiënevoorschriften voor levensmiddelen van dierlijke oorsprong (2004) — Officiële bron
- EU Verordening 1169/2011 — Voedselinformatie aan consumenten (2011) — Officiële bron
- NVWA — Hygiënecode voor de horeca (2024) — Officiële bron
- NVWA — Allergenen in voedsel (2024) — Officiële bron
- Codex Alimentarius — International Food Standards (2024) — Officiële bron
- FSA — Safer food, better business (HACCP) (2024) — Officiële bron
- BVL — Lebensmittelhygiene (HACCP) (2024) — Officiële bron
- Warenwetbesluit Bereiding en behandeling van levensmiddelen (2024) — Officiële bron
- WHO — Foodborne diseases estimates (2024) — Officiële bron
NVWA (Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit) — https://www.nvwa.nl
De HACCP-normen in deze applicatie zijn uitsluitend informatief. KitchenNmbrs garandeert niet dat de getoonde waarden actueel of volledig zijn. Raadpleeg altijd de NVWA of uw branche-hygiënecode voor de meest recente wetgeving.
Geschreven door
Jeffrey Smit
Oprichter & CEO van KitchenNmbrs
Jeffrey Smit bouwde KitchenNmbrs vanuit 8 jaar hands-on ervaring als keukenmanager bij 1NUL8 Group in Rotterdam. Zijn missie: elke restauranteigenaar grip geven op food cost.
Optimaliseer je wijnkaart en drankarrangementen
Van wijn per glas tot cocktailpakketten — KitchenNmbrs berekent de kostprijs en marge van elk drankje op je kaart. Probeer het 7 dagen gratis.
Start gratis trial →