Pour cost is het percentage van je drankprijs dat naar de ingrediënten gaat - hetzelfde als foodcost, maar dan voor dranken. Een gezonde pour cost voor cafés en bars ligt tussen de 18% en 25%, maar dit hangt af van je concept en dranktype. In dit artikel leer je precies hoe je pour cost berekent en welke percentages realistisch zijn voor verschillende soorten dranken.
Wat is pour cost precies?
Pour cost is de verhouding tussen wat je betaalt voor de drank (ingrediënten) en wat je ervoor vraagt. Net als bij eten bereken je dit als percentage van je verkoopprijs exclusief BTW.
? Voorbeeld:
Je verkoopt een biertje voor €3,00 (incl. 21% BTW):
- Verkoopprijs excl. BTW: €3,00 / 1,21 = €2,48
- Inkoopprijs bier: €0,45
Pour cost: (€0,45 / €2,48) × 100 = 18,1%
Gezonde pour cost percentages per dranktype
Niet alle dranken hebben dezelfde marge. Hier zijn de gangbare percentages:
- Bier: 18-22% pour cost
- Wijn per glas: 20-25% pour cost
- Spirits (neat): 15-20% pour cost
- Cocktails: 20-28% pour cost
- Frisdrank: 10-15% pour cost
- Koffie: 15-20% pour cost
⚠️ Let op:
Reken altijd met de prijs exclusief BTW. Alcoholische dranken vallen onder 21% BTW, niet 9% zoals eten!
Cocktails: alle ingrediënten meetellen
Bij cocktails wordt het ingewikkelder. Je moet alle ingrediënten meenemen: spirits, mixers, garnish, en zelfs het ijs.
? Voorbeeld: Gin Tonic
Verkoopprijs: €8,50 (incl. 21% BTW) = €7,02 excl. BTW
- Gin (4 cl): €1,20
- Tonic (15 cl): €0,35
- Limoen (1 partje): €0,10
- Ijs: €0,05
Totale ingrediënten: €1,70 → Pour cost: 24,2%
Waarom pour cost belangrijk is
Een te hoge pour cost betekent dat je te weinig verdient aan je dranken. Dat is een probleem, want dranken hebben vaak de hoogste marge in je zaak.
- Geen personeel nodig: Gasten halen zelf dranken of barkeeper schenkt snel
- Lange houdbaarheid: Spirits en bier bederven niet snel
- Hoge omzet per m²: Bar neemt weinig ruimte, genereert veel omzet
Als je pour cost te hoog is, verlies je geld op je meest winstgevende product.
Veelgemaakte fouten bij pour cost
⚠️ Let op:
Te ruim schenken is de grootste kostenpost. Een extra centiliter whisky per glas kan je pour cost met 5 procentpunt verhogen.
- Geen maatbekers gebruiken: "Op gevoel" schenken kost geld
- Gratis drankjes: Vrienden van de eigenaar krijgen "eentje van de zaak"
- Spillage niet bijhouden: Gemorste dranken kosten ook geld
- Verkeerde BTW berekening: 21% gebruiken in plaats van 9%
Pour cost verbeteren zonder prijzen verhogen
Je kunt je marge verbeteren zonder je prijzen aan te passen:
- Maatbekers verplichten: Consistente porties = voorspelbare kosten
- Betere inkoop: Grotere verpakkingen zijn vaak goedkoper per liter
- Happy hour strategisch: Lagere marge op rustige momenten trekt klanten
- Duurdere merken promoten: Premium spirits hebben vaak betere marge
? Voorbeeld: Impact van maatbekers
Zonder maatbeker: gemiddeld 4,5 cl whisky per glas
Met maatbeker: exact 4,0 cl whisky per glas
Besparing: 0,5 cl × 100 glazen/week × €30/liter = €78/week = €4.056/jaar
Hoe bereken je pour cost? (stap voor stap)
Bereken verkoopprijs exclusief BTW
Deel je menuprijs door 1,21 (bij alcoholische dranken). Voor een biertje van €3,00: €3,00 / 1,21 = €2,48 excl. BTW. Let op: alcohol valt onder 21% BTW, niet 9%.
Tel alle ingrediëntkosten op
Reken de exacte hoeveelheid van elke ingredient. Bij cocktails: alle spirits, mixers, garnish en ijs. Gebruik je inkoopprijzen en reken om naar de portiegrootte die je schenkt.
Bereken het percentage
Deel de totale ingrediëntkosten door de verkoopprijs excl. BTW en vermenigvuldig met 100. Formule: (Ingrediëntkosten / Verkoopprijs excl. BTW) × 100 = Pour cost %.
✨ Pro tip
Check je pour cost op je 3 best-verkopende dranken. Als die goed zitten, heb je 80% van je drankwinst onder controle.
Dit zelf berekenen?
In de KitchenNmbrs app doe je dit in een paar klikken. 7 dagen gratis, geen creditcard.
Was dit artikel nuttig?
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen pour cost en food cost?
Pour cost is hetzelfde principe als food cost, maar dan voor dranken. Beide berekenen het percentage van je verkoopprijs dat naar ingrediënten gaat. Het enige verschil is dat alcohol onder 21% BTW valt.
Moet ijs ook mee in de pour cost berekening?
Ja, technisch gezien wel. Maar de kosten zijn zo laag (€0,02-0,05 per glas) dat veel bars dit negeren. Bij cocktails met veel ijs kan het wel uitmaken voor je totale berekening.
Waarom hebben spirits een lagere pour cost dan bier?
Spirits hebben een veel langere houdbaarheid en hogere alcohol percentage, waardoor je meer kunt vragen per centiliter. Bier heeft meer volume nodig en korter houdbaar, dus lagere marge per eenheid.
Hoe vaak moet ik mijn pour cost controleren?
Check je pour cost maandelijks voor je top 5 dranken. Als je inkoopprijzen wijzigen of je merkt dat de marge daalt, controleer dan direct. Wekelijks is ideaal voor bars met hoge omzet.
Kan ik pour cost automatisch bijhouden?
Ja, met een systeem zoals KitchenNmbrs kun je je drankprijzen en recepten vastleggen. Het systeem berekent automatisch je pour cost per drank, inclusief cocktails met meerdere ingrediënten.
📚 Geraadpleegde bronnen
- EU Verordening 852/2004 — Levensmiddelenhygiëne (2004) — Officiële bron
- EU Verordening 853/2004 — Hygiënevoorschriften voor levensmiddelen van dierlijke oorsprong (2004) — Officiële bron
- EU Verordening 1169/2011 — Voedselinformatie aan consumenten (2011) — Officiële bron
- NVWA — Hygiënecode voor de horeca (2024) — Officiële bron
- NVWA — Allergenen in voedsel (2024) — Officiële bron
- Codex Alimentarius — International Food Standards (2024) — Officiële bron
- FSA — Safer food, better business (HACCP) (2024) — Officiële bron
- BVL — Lebensmittelhygiene (HACCP) (2024) — Officiële bron
- Warenwetbesluit Bereiding en behandeling van levensmiddelen (2024) — Officiële bron
- WHO — Foodborne diseases estimates (2024) — Officiële bron
NVWA (Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit) — https://www.nvwa.nl
De HACCP-normen in deze applicatie zijn uitsluitend informatief. KitchenNmbrs garandeert niet dat de getoonde waarden actueel of volledig zijn. Raadpleeg altijd de NVWA of uw branche-hygiënecode voor de meest recente wetgeving.
Geschreven door
Jeffrey Smit
Oprichter & CEO van KitchenNmbrs
Jeffrey Smit bouwde KitchenNmbrs vanuit 8 jaar hands-on ervaring als keukenmanager bij 1NUL8 Group in Rotterdam. Zijn missie: elke restauranteigenaar grip geven op food cost.
Bereken je cocktailkosten tot op de ml
Drankmarges lijken hoog, maar schenkverlies en free pours eten ze op. KitchenNmbrs berekent de exacte kostprijs van elke cocktail en elk drankje. Probeer het gratis.
Start gratis trial →