Huisgemaakte tonic en sodawater kosten meer dan je denkt. Tussen siroop, CO2, garnish en arbeidstijd kom je vaak uit op €0,80-1,20 per glas. Hier leer je elke kostenpost exact doorrekenen.
Wat zit er allemaal in de kostprijs?
Bij huisgemaakte tonic of sodawater denken veel barmanagers alleen aan de siroop. Maar er komt veel meer bij kijken:
- Siroop of concentrate: Het smaakgevende deel
- Spuitwater (CO2): De bubbels kosten geld
- Leidingwater: Lijkt gratis, maar kost ook iets
- Garnish: Limoen, citroen, kruiden
- Arbeidstijd: Tijd om te mixen en te serveren
- Glas en servies: Afschrijving per gebruik
⚠️ Let op:
Veel bars vergeten de CO2-kosten. Een CO2-fles van €25 gaat ongeveer 200 glazen mee. Dat is €0,125 per glas alleen aan CO2.
Bereken de siroop- of concentratekosten
De basis van je huisgemaakte tonic is de siroop. Hier zit meestal het grootste deel van je kosten:
- Koop per liter: Noteer de inkoopprijs van je siroop
- Portie per glas: Meet hoeveel ml siroop je gebruikt (meestal 20-40ml)
- Bereken kosten: (Siroop per glas / 1000) × Prijs per liter
💡 Voorbeeld:
Je koopt premium tonic siroop voor €18 per liter. Per glas gebruik je 30ml siroop.
- Siroop per glas: 30ml = 0,03 liter
- Kosten siroop: 0,03 × €18 = €0,54
Alleen de siroop kost al €0,54 per glas.
CO2 en spuitwater kosten
Spuitwater lijkt goedkoop, maar de CO2-kosten tellen snel op. Zo bereken je het:
- CO2-fles: Kost meestal €20-30 voor een 10kg fles
- Aantal glazen: Een volle fles gaat 150-250 glazen mee (afhankelijk van gasgehalte)
- Water: Reken €0,002 per 200ml glas leidingwater
💡 Voorbeeld CO2-kosten:
CO2-fles van €25 gaat 200 glazen mee:
- CO2 per glas: €25 / 200 = €0,125
- Water per glas: €0,002
- Spuitwater totaal: €0,127 per glas
Garnish en afwerking
De finishing touch kost ook geld. Reken deze mee:
- Citroen/limoen: €0,05-0,15 per partje
- Verse kruiden: €0,10-0,25 per takje
- Speciale garnish: Komkommer, gember, etc.
Arbeidstijd meenemen
Huisgemaakte dranken kosten meer tijd dan een flesje opentrekken. Vanuit jarenlange ervaring in professionele keukens zie ik vaak dat bars deze kosten onderschatten:
- Mixtijd: 30-60 seconden per glas
- Uurloon barkeeper: €15-25 per uur
- Arbeidskosten: (Tijd in minuten / 60) × Uurloon
💡 Volledig voorbeeld huisgemaakte tonic:
Kostprijs per glas (250ml):
- Tonic siroop (30ml): €0,54
- Spuitwater + CO2: €0,13
- Limoenpartje: €0,08
- Arbeidstijd (45 sec): €0,19
- Glas (afschrijving): €0,03
Totale kostprijs: €0,97 per glas
Pour cost berekenen
Net als bij cocktails bereken je de pour cost (equivalent van foodcost voor dranken):
Pour cost % = (Kostprijs ingrediënten / Verkoopprijs excl. BTW) × 100
💡 Pour cost voorbeeld:
Je verkoopt de huisgemaakte tonic voor €6,50 (incl. 9% BTW):
- Verkoopprijs excl. BTW: €6,50 / 1,09 = €5,96
- Kostprijs: €0,97
- Pour cost: (€0,97 / €5,96) × 100 = 16,3%
Dat is een gezonde marge voor premium dranken.
Vergelijking met kant-en-klaar
Check of huisgemaakt echt voordeliger is dan premium tonic uit de fles:
- Fever Tree tonic: €0,80-1,20 inkoop per flesje
- Schweppes premium: €0,60-0,90 per flesje
- Jouw huisgemaakte: €0,97 volgens bovenstaand voorbeeld
⚠️ Let op:
Huisgemaakt is niet altijd goedkoper. Maar je hebt wel meer controle over smaak en kwaliteit, wat een hogere verkoopprijs kan rechtvaardigen.
Hoe bereken je de kostprijs van huisgemaakte tonic? (stap voor stap)
Verzamel alle ingrediëntkosten
Noteer de inkoopprijs van siroop, CO2-fles, garnish en eventuele extra ingrediënten. Meet precies hoeveel je per glas gebruikt van elk ingrediënt.
Bereken kosten per glas
Deel elke ingrediëntprijs door het aantal glazen dat je ermee kunt maken. Tel alle kosten per glas bij elkaar op, inclusief CO2 en arbeidstijd.
Bepaal je pour cost percentage
Deel je totale kostprijs door je verkoopprijs (excl. 9% BTW) en vermenigvuldig met 100. Een gezonde pour cost voor premium dranken ligt tussen 15-25%.
✨ Pro tip
Test gedurende 3 dagen precies hoeveel CO2 je verbruikt per 50 glazen spuitwater. Veel bars schatten dit verkeerd in en zitten er 40% naast bij hun kostprijsberekening.
Dit zelf berekenen?
In de KitchenNmbrs app doe je dit in een paar klikken. 7 dagen gratis, geen creditcard.
Was dit artikel nuttig?
Veelgestelde vragen
Hoe bereken ik CO2-kosten per glas?
Deel de prijs van je CO2-fles door het aantal glazen dat je ermee kunt maken. Een €25 fles gaat meestal 150-250 glazen mee, dus €0,10-0,17 per glas. Meet dit een week lang om je exacte verbruik te kennen.
Is huisgemaakte tonic altijd goedkoper dan premium flessen?
Nee, niet altijd. Inclusief arbeidstijd en garnish kom je vaak op €0,80-1,20 per glas. Dat is vergelijkbaar met premium merken zoals Fever Tree, maar je hebt wel controle over smaak en kwaliteit.
Welke pour cost moet ik aanhouden voor huisgemaakte dranken?
Voor premium huisgemaakte dranken is 15-25% een gezonde pour cost. Dat is hoger dan bij gewone frisdrank (10-15%), maar lager dan bij cocktails (18-28%). En je kunt een hogere verkoopprijs vragen door het artisanale karakter.
📚 Geraadpleegde bronnen
- EU Verordening 852/2004 — Levensmiddelenhygiëne (2004) — Officiële bron
- EU Verordening 853/2004 — Hygiënevoorschriften voor levensmiddelen van dierlijke oorsprong (2004) — Officiële bron
- EU Verordening 1169/2011 — Voedselinformatie aan consumenten (2011) — Officiële bron
- NVWA — Hygiënecode voor de horeca (2024) — Officiële bron
- NVWA — Allergenen in voedsel (2024) — Officiële bron
- Codex Alimentarius — International Food Standards (2024) — Officiële bron
- FSA — Safer food, better business (HACCP) (2024) — Officiële bron
- BVL — Lebensmittelhygiene (HACCP) (2024) — Officiële bron
- Warenwetbesluit Bereiding en behandeling van levensmiddelen (2024) — Officiële bron
- WHO — Foodborne diseases estimates (2024) — Officiële bron
NVWA (Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit) — https://www.nvwa.nl
De HACCP-normen in deze applicatie zijn uitsluitend informatief. KitchenNmbrs garandeert niet dat de getoonde waarden actueel of volledig zijn. Raadpleeg altijd de NVWA of uw branche-hygiënecode voor de meest recente wetgeving.
Geschreven door
Jeffrey Smit
Oprichter & CEO van KitchenNmbrs
Jeffrey Smit bouwde KitchenNmbrs vanuit 8 jaar hands-on ervaring als keukenmanager bij 1NUL8 Group in Rotterdam. Zijn missie: elke restauranteigenaar grip geven op food cost.
Bereken je cocktailkosten tot op de ml
Drankmarges lijken hoog, maar schenkverlies en free pours eten ze op. KitchenNmbrs berekent de exacte kostprijs van elke cocktail en elk drankje. Probeer het gratis.
Start gratis trial →