Statiegeld beïnvloedt je werkelijke inkoopprijs van bier, maar veel horecaondernemers vergeten dit mee te rekenen. Je betaalt wel statiegeld bij inkoop, maar krijgt het terug bij retour - als je de lege verpakking netjes terugbrengt. Dit artikel laat zien hoe je de echte impact berekent en waarom dit belangrijk is voor je kostprijsberekening.
Wat is statiegeld en hoe werkt het?
Statiegeld is een borg die je betaalt op de verpakking van bier. In Nederland betaal je statiegeld op:
- Bierflesjes (€0,10 per flesje)
- Bierkratten (€1,50 per krat)
- Fusten (€15-30 per fust, afhankelijk van grootte)
Het idee: je krijgt dit geld terug als je de lege verpakking inlevert bij je leverancier. Maar in de praktijk gaat dit niet altijd perfect.
? Voorbeeld:
Je koopt 10 kratten Heineken à 24 flesjes:
- Bierprijs: €18,50 per krat = €185,00
- Statiegeld kratten: 10 × €1,50 = €15,00
- Statiegeld flesjes: 240 × €0,10 = €24,00
Totaal betaald: €224,00 (waarvan €39,00 statiegeld)
De effectieve inkoopprijs berekenen
Je effectieve inkoopprijs hangt af van hoeveel statiegeld je daadwerkelijk terugkrijgt. Dit is zelden 100%.
Formule:
Effectieve inkoopprijs = Inkoopprijs + (Statiegeld × Verliespercentage)
? Rekenvoorbeeld:
Zelfde 10 kratten, maar je krijgt 5% van het statiegeld niet terug:
- Bierprijs: €185,00
- Statiegeld verlies: €39,00 × 0,05 = €1,95
Effectieve inkoopprijs: €185,00 + €1,95 = €186,95
Per flesje: €186,95 ÷ 240 = €0,779 i.p.v. €0,771
Waarom gaat statiegeld verloren?
Veel horecazaken krijgen niet 100% van hun statiegeld terug door:
- Kapotte flessen: Gebroken glas levert geen statiegeld op
- Verdwenen kratten: Personeel vergeet ze terug te zetten
- Verkeerde leverancier: Je kunt Grolsch-kratten niet bij Heineken inleveren
- Timing: Kratten staan weken in de kelder voordat ze teruggaan
- Vergeetachtigheid: Bestelling plaatsen zonder lege verpakking klaar te zetten
⚠️ Let op:
Reken bij fusten met 10-15% statiegeldverlies. Een 30-liter fust kost €30 statiegeld - als je er 2 per jaar kwijtraakt, ben je €60 extra kwijt aan 'verborgen' bierkosten.
Impact op je kostprijsberekening
Statiegeldverlies lijkt klein, maar telt op. Vooral bij fusten merk je het verschil:
? Fust voorbeeld:
30-liter fust Jupiler (120 glazen van 25cl):
- Bierprijs: €85,00
- Statiegeld: €30,00
- Statiegeldverlies (10%): €3,00
Effectieve kostprijs per glas: (€85 + €3) ÷ 120 = €0,733
Zonder statiegeldverlies: €85 ÷ 120 = €0,708
Verschil: €0,025 per glas
Hoe minimaliseer je statiegeldverlies?
- Vaste retourdag: Elke week op dezelfde dag lege verpakking klaar zetten
- Tel bij ontvangst: Check hoeveel lege verpakking je inlevert vs. nieuwe die je krijgt
- Aparte plek: Lege kratten en fusten op vaste plek verzamelen
- Personeel instrueren: Leg uit dat kratten geld waard zijn
- Leverancier per merk: Heineken-kratten alleen bij Heineken inleveren
Digitale bijhouding
In een app zoals KitchenNmbrs kun je je werkelijke inkoopprijzen vastleggen inclusief statiegeldverlies. Zo zie je direct de impact op je kostprijzen en pour cost per biertje.
Hoe bereken je de impact van statiegeld? (stap voor stap)
Verzamel je statiegeld gegevens
Noteer 1 maand lang hoeveel statiegeld je betaalt bij inkoop en hoeveel je terugkrijgt bij retour. Tel ook kapotte flessen en verdwenen kratten.
Bereken je verliespercentage
Deel het verloren statiegeld door het totaal betaalde statiegeld en vermenigvuldig met 100. Dit is je statiegeldverlies in procenten.
Pas je inkoopprijs aan
Vermenigvuldig je statiegeld per bestelling met je verliespercentage en tel dit op bij je bierprijs. Dit is je werkelijke kostprijs per flesje of glas.
✨ Pro tip
Reken bij fusten altijd met 10% statiegeldverlies in je kostprijsberekening. Dan heb je geen verrassingen als er eentje kwijtraakt of kapot gaat.
Dit zelf berekenen?
In de KitchenNmbrs app doe je dit in een paar klikken. 7 dagen gratis, geen creditcard.
Was dit artikel nuttig?
Veelgestelde vragen
Moet ik statiegeld meenemen in mijn pour cost berekening?
Ja, maar alleen het deel dat je niet terugkrijgt. Als je 5% van je statiegeld verliest, tel dan 5% van het statiegeld op bij je inkoopprijs voor de kostprijsberekening.
Wat is een normaal statiegeldverlies percentage?
Voor flesjes en kratten: 2-5%. Voor fusten: 10-15%. Afhankelijk van hoe goed je personeel ermee omgaat en hoe vaak je retour brengt.
Kan ik statiegeld aftrekken van de BTW?
Nee, statiegeld is geen BTW-plichtige omzet. Je betaalt geen BTW over statiegeld en kunt het ook niet aftrekken. Het is puur een borg op verpakking.
Wat als mijn leverancier geen statiegeld teruggeeft?
Dan tel je het volledige statiegeld op bij je inkoopprijs. Een 30-liter fust wordt dan €30 duurder, wat €0,25 per glas extra kost.
Hoe houd ik bij hoeveel statiegeld ik kwijtraak?
Noteer bij elke bestelling hoeveel lege verpakking je inlevert en vergelijk dit met je vorige inkoop. Het verschil is je verlies.
📚 Geraadpleegde bronnen
- EU Verordening 852/2004 — Levensmiddelenhygiëne (2004) — Officiële bron
- EU Verordening 853/2004 — Hygiënevoorschriften voor levensmiddelen van dierlijke oorsprong (2004) — Officiële bron
- EU Verordening 1169/2011 — Voedselinformatie aan consumenten (2011) — Officiële bron
- NVWA — Hygiënecode voor de horeca (2024) — Officiële bron
- NVWA — Allergenen in voedsel (2024) — Officiële bron
- Codex Alimentarius — International Food Standards (2024) — Officiële bron
- FSA — Safer food, better business (HACCP) (2024) — Officiële bron
- BVL — Lebensmittelhygiene (HACCP) (2024) — Officiële bron
- Warenwetbesluit Bereiding en behandeling van levensmiddelen (2024) — Officiële bron
- WHO — Foodborne diseases estimates (2024) — Officiële bron
NVWA (Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit) — https://www.nvwa.nl
De HACCP-normen in deze applicatie zijn uitsluitend informatief. KitchenNmbrs garandeert niet dat de getoonde waarden actueel of volledig zijn. Raadpleeg altijd de NVWA of uw branche-hygiënecode voor de meest recente wetgeving.
Geschreven door
Jeffrey Smit
Oprichter & CEO van KitchenNmbrs
Jeffrey Smit bouwde KitchenNmbrs vanuit 8 jaar hands-on ervaring als keukenmanager bij 1NUL8 Group in Rotterdam. Zijn missie: elke restauranteigenaar grip geven op food cost.
Bereken je cocktailkosten tot op de ml
Drankmarges lijken hoog, maar schenkverlies en free pours eten ze op. KitchenNmbrs berekent de exacte kostprijs van elke cocktail en elk drankje. Probeer het gratis.
Start gratis trial →