Denk je dat BTW geen verschil maakt voor je drankprijzen? Fout. Alcohol valt onder 21% BTW terwijl eten slechts 9% heeft - dit kost je geld op elke cocktail als je het verkeerd doorrekent. Deze berekening bepaalt of je winst maakt of verlies draait op je bar.
Het verschil tussen eten en drinken
Nederland hanteert verschillende BTW tarieven voor horeca:
- Alcoholische dranken: 21% BTW
- Eten in restaurant: 9% BTW
- Non-alcoholische dranken in restaurant: 9% BTW
- Afhaal/bezorging eten: 9% BTW
⚠️ Let op:
Bier, wijn, spirits en cocktails vallen altijd onder 21% BTW. Ook bij het diner.
Hoe BTW je kostprijs beïnvloedt
Voor je pour cost (drank-equivalent van foodcost) werk je altijd met de prijs exclusief BTW. Precies zoals bij eten.
💡 Voorbeeld:
Je verkoopt een biertje voor €3,00 incl. BTW:
- Verkoopprijs excl. BTW: €3,00 ÷ 1,21 = €2,48
- Inkoopprijs bier: €0,45
- Pour cost: (€0,45 ÷ €2,48) × 100 = 18,1%
Dat is een gezonde marge voor bier.
Van gewenste pour cost naar verkoopprijs
Wil je weten welke minimale prijs je moet vragen voor een bepaalde pour cost? Gebruik deze formule:
Minimale verkoopprijs excl. BTW = Inkoopprijs ÷ (Pour cost % ÷ 100)
Daarna vermenigvuldig je met 1,21 voor de prijs inclusief 21% BTW.
💡 Voorbeeld cocktail:
Ingrediënten Mojito kosten €1,80. Je wilt 20% pour cost:
- Minimale prijs excl. BTW: €1,80 ÷ 0,20 = €9,00
- Prijs incl. 21% BTW: €9,00 × 1,21 = €10,89
- Afronden naar: €10,95 of €11,00
Pour cost wordt dan: €1,80 ÷ €9,09 = 19,8%
Gangbare pour cost percentages
Na bijna een decennium keukenmanagement in de horeca zie ik dat verschillende dranktypes deze marges hanteren:
- Bier: 18-25% pour cost
- Wijn per glas: 20-28% pour cost
- Spirits/cocktails: 15-22% pour cost
- Premium cocktails: 18-25% pour cost
⚠️ Let op:
Bij cocktails tel je alle ingrediënten mee: spirit, mixers, fruit, siroop, zelfs het ijs en de garnish.
Impact op je totale marge
Het verschil tussen 9% en 21% BTW heeft enorme impact op je werkelijke marge:
💡 Vergelijking:
Zelfde menuprijs van €5,00, andere BTW:
- Frisdrank (9% BTW): €5,00 ÷ 1,09 = €4,59 excl. BTW
- Biertje (21% BTW): €5,00 ÷ 1,21 = €4,13 excl. BTW
- Verschil: €0,46 minder om kosten van te dekken
Per 100 consumpties: €46 verschil in marge.
Praktische tips voor prijsbepaling
Gebruik deze vuistregels bij het bepalen van je drankprijzen:
- Bereken altijd eerst excl. BTW, dan pas inclusief
- Check regelmatig je inkoopprijzen - die veranderen vaak
- Houd rekening met spillage (morsen, proeven, teruggeven)
- Premium merken kunnen hogere pour cost hebben
Hoe bereken je BTW-impact op drankprijzen?
Bepaal de juiste BTW
Alcoholische dranken: 21% BTW. Non-alcoholische dranken in restaurant: 9% BTW. Let op: bier, wijn en spirits zijn altijd 21%, ook bij het eten.
Bereken prijs exclusief BTW
Deel je menuprijs door 1,21 (bij alcohol) of 1,09 (bij non-alcoholisch). Bijvoorbeeld: €5,00 ÷ 1,21 = €4,13 excl. BTW voor een biertje.
Bereken je pour cost
Deel je inkoopprijs door de verkoopprijs excl. BTW, maal 100. Bijvoorbeeld: €0,45 ÷ €4,13 × 100 = 10,9% pour cost.
Vergelijk met streefpercentage
Check of je pour cost binnen je streefmarge valt. Voor bier is 18-25% gangbaar. Te laag? Je kunt je prijs verhogen. Te hoog? Check je inkoop of pas je prijs aan.
✨ Pro tip
Controleer wekelijks je pour cost op je 3 duurste cocktails en 2 best-verkopende bieren. Deze 5 dranken bepalen meestal 60% van je baromzet.
Dit zelf berekenen?
In de KitchenNmbrs app doe je dit in een paar klikken. 7 dagen gratis, geen creditcard.
Was dit artikel nuttig?
Veelgestelde vragen
Waarom is BTW op alcohol hoger dan op eten?
Dit is Nederlandse wetgeving. Alcohol valt onder het hoge BTW-tarief van 21%, terwijl eten en non-alcoholische dranken in restaurants 9% BTW hebben. Dit geldt voor alle alcoholische dranken, ongeacht de sterkte.
Moet ik BTW meenemen in mijn pour cost berekening?
Nee, pour cost bereken je altijd met de verkoopprijs exclusief BTW. Net zoals bij foodcost. Deel daarom je menuprijs eerst door 1,21 voordat je de pour cost uitrekent.
Wat is een gezonde pour cost voor cocktails?
Voor cocktails is 15-22% pour cost gangbaar. Premium cocktails kunnen tot 25% hebben. Tel alle ingrediënten mee: spirit, mixers, fruit, siroop, ijs en garnish.
Hoe vaak moet ik mijn drankprijzen aanpassen?
Check minimaal elk kwartaal je inkoopprijzen en pour cost. Leveranciers verhogen regelmatig prijzen, vooral bij bier en wijn. Als je pour cost boven je streefpercentage komt, is aanpassing nodig.
Kan ik verschillende pour cost hanteren per dranktype?
Ja, dat is normaal. Bier heeft vaak een andere marge dan cocktails. Premium merken kunnen hogere pour cost hebben omdat gasten bereid zijn meer te betalen voor kwaliteit.
Wat doe ik met mixers die ook in mocktails zitten?
Reken mixers die je voor zowel alcoholische als non-alcoholische dranken gebruikt naar rato toe. Houd bij hoeveel je gebruikt voor elke categorie en verdeel de kosten proportioneel over beide.
📚 Geraadpleegde bronnen
- EU Verordening 852/2004 — Levensmiddelenhygiëne (2004) — Officiële bron
- EU Verordening 853/2004 — Hygiënevoorschriften voor levensmiddelen van dierlijke oorsprong (2004) — Officiële bron
- EU Verordening 1169/2011 — Voedselinformatie aan consumenten (2011) — Officiële bron
- NVWA — Hygiënecode voor de horeca (2024) — Officiële bron
- NVWA — Allergenen in voedsel (2024) — Officiële bron
- Codex Alimentarius — International Food Standards (2024) — Officiële bron
- FSA — Safer food, better business (HACCP) (2024) — Officiële bron
- BVL — Lebensmittelhygiene (HACCP) (2024) — Officiële bron
- Warenwetbesluit Bereiding en behandeling van levensmiddelen (2024) — Officiële bron
- WHO — Foodborne diseases estimates (2024) — Officiële bron
NVWA (Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit) — https://www.nvwa.nl
De HACCP-normen in deze applicatie zijn uitsluitend informatief. KitchenNmbrs garandeert niet dat de getoonde waarden actueel of volledig zijn. Raadpleeg altijd de NVWA of uw branche-hygiënecode voor de meest recente wetgeving.
Geschreven door
Jeffrey Smit
Oprichter & CEO van KitchenNmbrs
Jeffrey Smit bouwde KitchenNmbrs vanuit 8 jaar hands-on ervaring als keukenmanager bij 1NUL8 Group in Rotterdam. Zijn missie: elke restauranteigenaar grip geven op food cost.
Bereken je cocktailkosten tot op de ml
Drankmarges lijken hoog, maar schenkverlies en free pours eten ze op. KitchenNmbrs berekent de exacte kostprijs van elke cocktail en elk drankje. Probeer het gratis.
Start gratis trial →