📝 Basiskennis en formules · ⏱️ 3 min lezen

Hoe kan ik mijn menukaart indelen op basis van...

📝 KitchenNmbrs · bijgewerkt 06 Apr 2026

Direct antwoord
Restaurant De Gouden Lepel verhoogde hun winst met €18. 000 per jaar door simpelweg hun menukaart anders in te delen. Ze verplaatsten hun winstgevende gerechten naar de topposities en zagen meteen dat gasten andere keuzes maakten.

Restaurant De Gouden Lepel verhoogde hun winst met €18.000 per jaar door simpelweg hun menukaart anders in te delen. Ze verplaatsten hun winstgevende gerechten naar de topposities en zagen meteen dat gasten andere keuzes maakten. Zo pak je dit strategisch aan voor jouw restaurant.

Bereken eerst de winstgevendheid per gerecht

Voordat je je menu kunt indelen, moet je weten welke gerechten het meeste opleveren. Dat doe je door de contributie per gerecht te berekenen.

? Voorbeeld:

Je hebt drie hoofdgerechten:

  • Biefstuk: €32,00 (€10,50 ingrediënten) = €18,86 winst
  • Zalm: €26,00 (€7,80 ingrediënten) = €16,06 winst
  • Pasta: €18,50 (€4,20 ingrediënten) = €12,77 winst

De biefstuk levert per verkocht bord €6,80 meer op dan de pasta!

Formule contributie: Verkoopprijs excl. BTW - Ingrediëntkosten = Contributie per gerecht

Let op: reken altijd met de prijs exclusief BTW. Een gerecht van €32,00 incl. 9% BTW is €29,36 excl. BTW.

Deel je gerechten in categorieën in

Verdeel alle gerechten in vier categorieën op basis van populariteit en winstgevendheid:

  • Stars: Populair EN winstgevend
  • Plowhorses: Populair maar NIET winstgevend
  • Puzzles: NIET populair maar WEL winstgevend
  • Dogs: NIET populair en NIET winstgevend

? Voorbeeld indeling:

Restaurant met 12 hoofdgerechten:

  • Stars (3 gerechten): Entrecote, zalmfilet, risotto
  • Plowhorses (2 gerechten): Fish & chips, hamburger
  • Puzzles (4 gerechten): Lamsrack, dorade, eendenborst, vegetarische lasagne
  • Dogs (3 gerechten): Kabeljauw, varkenhaas, pasta pesto

Iets wat de meeste keukenchefs te laat ontdekken: je populairste gerecht is vaak niet je winstgevendste. Maar door slimme positionering verander je dat.

Positioneer gerechten strategisch op je menukaart

De positie op je menukaart bepaalt grotendeels wat gasten bestellen. Gebruik deze psychologische trucs:

Stars (topposities):

  • Rechtsboven op de menukaart (eerste blik)
  • In een kader of met speciale opmaak
  • Uitgebreide, verleidelijke beschrijving

Puzzles (promoten):

  • Naast of onder een Star plaatsen
  • "Chef's recommendation" of "Signature dish" toevoegen
  • Iets goedkoper maken om populariteit te verhogen

Plowhorses (downgraden):

  • Onderaan de lijst
  • Kleinere lettertype
  • Kortere beschrijving
  • Prijs verhogen (minder verkopen of meer verdienen)

⚠️ Let op:

Haal Dogs niet meteen van de kaart. Sommige gasten komen speciaal voor dat ene gerecht. Test eerst of niemand het mist door het een maand onderaan te zetten.

Test en meet het effect

Na het aanpassen van je menukaart, meet je of het werkt:

  • Houdt bij hoeveel van elk gerecht je verkoopt (voor en na)
  • Bereken je gemiddelde contributie per gast
  • Check na 4 weken of winstgevende gerechten vaker besteld worden

? Voorbeeld resultaat:

Restaurant met 100 couverts per week:

  • Voor aanpassing: gemiddelde contributie €14,20 per hoofdgerecht
  • Na aanpassing: gemiddelde contributie €16,80 per hoofdgerecht
  • Extra winst: €2,60 × 100 = €260 per week

Dat is €13.520 extra winst per jaar!

Gebruik menu engineering software

Handmatig bijhouden van alle cijfers kost veel tijd. Met tools zoals KitchenNmbrs zie je automatisch:

  • Welke gerechten het meest verkopen
  • Welke gerechten het meeste opleveren
  • Je menu engineering matrix
  • Het effect van menuwijzigingen

Dit bespaart je uren werk per maand en geeft je real-time inzicht in wat werkt en wat niet.

Hoe deel je je menu in op winstgevendheid? (stap voor stap)

1

Bereken de contributie per gerecht

Trek van elke verkoopprijs (excl. BTW) de ingrediëntkosten af. Dit geeft je de winst per verkocht bord. Doe dit voor alle hoofdgerechten.

2

Bepaal populariteit en winstgevendheid

Kijk naar je kassagegevens van de laatste 3 maanden. Welke gerechten verkopen het meest? Welke leveren het meeste op? Deel ze in vier categorieën in.

3

Herpositioneer gerechten op je menukaart

Zet winstgevende gerechten prominent (rechtsboven, in kaders). Zet minder winstgevende gerechten onderaan of maak ze minder opvallend.

4

Meet het effect na 4 weken

Vergelijk je verkoopcijfers en gemiddelde contributie per gast. Pas zo nodig de posities nog verder aan tot je het gewenste effect bereikt.

✨ Pro tip

Analyseer gedurende 6 weken welke 3 gerechten het meest besteld worden vanaf de rechterbovenkant van je menukaart. Vervang het minst winstgevende door je beste 'Puzzle' gerecht voor direct meer winst.

Dit zelf berekenen?

In de KitchenNmbrs app doe je dit in een paar klikken. 7 dagen gratis, geen creditcard.

Probeer KitchenNmbrs gratis →

Was dit artikel nuttig?

Deel dit artikel

WhatsApp LinkedIn

Veelgestelde vragen

Moet ik mijn minst winstgevende gerechten van de kaart halen?
Niet meteen. Test eerst of ze minder populair worden door ze onderaan te zetten. Sommige gasten komen speciaal voor dat ene gerecht. Haal alleen weg wat echt niemand bestelt.
Hoe vaak moet ik mijn menu engineering bijwerken?
Check elke 3 maanden je cijfers. Seizoenen, prijswijzigingen van leveranciers en nieuwe gerechten kunnen de verhoudingen veranderen. Pas je menukaart aan als er duidelijke verschuivingen zijn.
Wat als mijn populairste gerecht het minst winstgevend is?
Dit is een 'Plowhorse'. Verhoog voorzichtig de prijs (€1-2) of verklein de portie. Vaak merken gasten kleine aanpassingen niet, maar het scheelt jou wel geld.
Kan ik dit ook voor dranken en desserts doen?
Ja, zeker! Vooral bij wijnen zijn de margeverschillen groot. Zet winstgevende wijnen prominent op de wijnkaart en train je personeel om ze aan te bevelen.
Hoe bereken ik de populariteit van een gerecht?
Deel het aantal verkochte porties door het totaal aantal hoofdgerechten. Boven 15% is populair, onder 8% is onpopulair bij een kaart met 8-12 gerechten.
Werkt menu engineering ook bij kleine restaurants?
Absoluut. Juist kleine restaurants hebben veel baat bij elke euro extra winst per gerecht. Begin met je 6-8 hoofdgerechten en werk van daaruit.
Moet ik mijn hele menukaart tegelijk aanpassen?
Nee, test eerst met je hoofdgerechten. Pas daarna je voorgerechten, desserts en dranken aan. Zo zie je beter wat het effect is van elke wijziging.

⚠️ EU Verordening 1169/2011 — Allergeninformatie https://eur-lex.europa.eu/eli/reg/2011/1169/oj

De allergeninformatie op deze pagina is gebaseerd op EU Verordening 1169/2011. Recepten en ingrediënten kunnen per leverancier verschillen. Verifieer altijd de actuele allergeninformatie bij uw leverancier en communiceer dit correct aan uw gasten. KitchenNmbrs is niet aansprakelijk voor allergische reacties.

In Nederland handhaaft de NVWA de allergenenwetgeving.

ℹ️ Dit artikel is opgesteld op basis van officiële bronnen en vakkennis. Hoewel wij streven naar actuele en correcte informatie, kan de inhoud afwijken van de meest recente regelgeving. Raadpleeg altijd de officiële instanties voor bindende normen.

Geraadpleegde bronnen

NVWA (Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit) https://www.nvwa.nl

De HACCP-normen in deze applicatie zijn uitsluitend informatief. KitchenNmbrs garandeert niet dat de getoonde waarden actueel of volledig zijn. Raadpleeg altijd de NVWA of uw branche-hygiënecode voor de meest recente wetgeving.

JS

Geschreven door

Jeffrey Smit

Oprichter & CEO van KitchenNmbrs

Jeffrey Smit bouwde KitchenNmbrs vanuit 8 jaar hands-on ervaring als keukenmanager bij 1NUL8 Group in Rotterdam. Zijn missie: elke restauranteigenaar grip geven op food cost.

8 jaar keukenmanager bij 1NUL8 Group Rotterdam
Expertise: food cost management HACCP kitchen management restaurant operations food safety compliance

kennisbank.more_in_category

Wat is foodcost in een restaurant? Hoe bereken ik de marge op kids menu's? How do I calculate food cost when there's waste in the... Welke marges zijn gebruikelijk op koffie en thee? Wat is een gezonde prime cost voor een restaurant? Hoe bereken ik prime cost als horecaondernemer? Wat is prime cost in de horeca? Hoe bereken ik mijn brutowinst op dranken? Wat is het verschil tussen COGS en food cost? Kostprijs per gram of liter berekenen: zo doe je het goed

Gerelateerde vragen

Ontdek meer onderwerpen

Waarom het misgaat Dagelijkse controle Voedselveiligheid en HACCP Recepten, kennis & geheugen Conversie & actie

Reken het zelf door met KitchenNmbrs

Alle formules die je hier leert — KitchenNmbrs berekent ze automatisch. Voer je ingrediënten in en zie direct je food cost, marge en verkoopprijs. Probeer het 7 dagen gratis.

Start gratis trial →
Disclaimer & gebruiksvoorwaarden

Inhoudsopgave

💬 in 𝕏