Een populair drankje met lage marge weghalen van de kaart klinkt logisch, maar kan je omzet meer schaden dan je verwacht. De impact hangs af van wat gasten als alternatief bestellen - of dat ze überhaupt een alternatief kiezen. In dit artikel leer je precies berekenen wat het weghalen van een laag-marge drankje je kost of oplevert.
Verzamel de basisgegevens van het drankje
Voor je kunt berekenen wat het weghalen oplevert, heb je drie cruciale cijfers nodig van het drankje dat je wilt schrappen.
? Voorbeeld: Populaire cocktail
Mojito op je kaart:
- Verkoopprijs: €8,50 (incl. 21% BTW)
- Verkoopprijs excl. BTW: €7,02
- Ingrediëntkosten: €3,20
- Pour cost: 45,6%
- Verkoop per maand: 180 stuks
Maandelijkse bijdrage: (€7,02 - €3,20) × 180 = €687
De bijdrage per drankje is je verkoopprijs excl. BTW minus je ingrediëntkosten. Dit bedrag draagt bij aan je vaste kosten en winst. Ook al is de pour cost hoog, elk drankje levert nog steeds iets op.
Bereken verschillende scenario's voor vervanging
Gasten die hun favoriete drankje niet meer kunnen bestellen, reageren op drie manieren. Elk scenario heeft een andere financiële impact.
? Voorbeeld: Drie scenario's voor de mojito
Van 180 mojito's per maand gaan gasten:
- 60% (108 stuks) bestelt alternatieve cocktail (€9,50, bijdrage €4,80)
- 25% (45 stuks) bestelt goedkoper drankje (bier €3,50, bijdrage €2,00)
- 15% (27 stuks) bestelt niets extra
Nieuwe bijdrage: (108 × €4,80) + (45 × €2,00) = €608
Impact: €687 - €608 = €79 minder per maand
Het vervangingsgedrag bepaalt of je er financieel op vooruit of achteruit gaat. Gasten die een duurder alternatief kiezen, kunnen de lagere marge van het geschrapte drankje meer dan compenseren.
⚠️ Let op:
Reken altijd met prijzen excl. BTW. Alcoholische dranken hebben 21% BTW, dus €8,50 incl. wordt €7,02 excl. BTW.
Meet de werkelijke impact na implementatie
De theorie is één ding, maar je weet pas zeker wat de impact is als je het meet. Houd deze cijfers bij in de eerste maand na het schrappen.
- Totale drankomzet: Is deze gestegen, gelijk gebleven of gedaald?
- Gemiddelde bon per gast: Bestellen gasten nu duurdere alternatieven?
- Aantal dranken per tafel: Bestellen gasten minder dranken omdat hun favoriet weg is?
- Klachten of opmerkingen: Hoeveel gasten vragen specifiek naar het geschrapte drankje?
? Voorbeeld: Meetresultaten na 1 maand
Na het schrappen van de mojito:
- Drankomzet: €200 per maand lager
- Gemiddelde drankbon: van €12,50 naar €13,20
- 15 gasten vroegen naar mojito's
- Nieuwe bestseller: Caipirinha (betere marge)
Conclusie: Lagere omzet, maar hogere gemiddelde marge
Alternatieven voor het volledig schrappen
Voordat je een populair drankje weghaalt, kun je eerst proberen de marge te verbeteren zonder het helemaal te schrappen.
- Prijs verhogen: Test een verhoging van €0,50 en meet of de vraag sterk daalt
- Goedkopere ingrediënten: Gebruik een andere rum of minder verse munt
- Kleinere porties: Serveer in een iets kleiner glas met minder rum
- Seizoensdrankje maken: Alleen in de zomer op de kaart, winter alternatieven pushen
Een prijsverhoging van 10-15% wordt door de meeste gasten geaccepteerd, zeker als het drankje populair is. Test dit eerst voordat je het drankje helemaal schrapt.
Hoe bereken je de impact van het schrappen? (stap voor stap)
Bereken de huidige maandelijkse bijdrage
Trek de ingrediëntkosten af van de verkoopprijs (excl. BTW) en vermenigvuldig met het aantal verkochte drankjes per maand. Dit geeft je de huidige bijdrage aan vaste kosten en winst.
Schat het vervangingsgedrag in
Bepaal welk percentage gasten een alternatief bestelt, een goedkoper drankje kiest, of helemaal niets extra neemt. Gebruik percentages zoals 60% alternatief, 25% goedkoper, 15% niets.
Bereken de nieuwe totale bijdrage
Vermenigvuldig elk scenario met de bijdrage per alternatief drankje en tel alles op. Vergelijk dit met de oorspronkelijke bijdrage om de impact te zien.
✨ Pro tip
Test eerst een prijsverhoging van €0,50 voordat je het drankje schrapt. Veel gasten accepteren dit bij populaire drankjes, en je houdt zowel de omzet als een betere marge.
Dit zelf berekenen?
In de KitchenNmbrs app doe je dit in een paar klikken. 7 dagen gratis, geen creditcard.
Was dit artikel nuttig?
Veelgestelde vragen
Moet ik populaire drankjes met lage marge altijd schrappen?
Niet per se. Populaire drankjes trekken gasten aan die vaak ook andere dingen bestellen. Probeer eerst de marge te verbeteren door de prijs te verhogen of goedkopere ingrediënten te gebruiken.
Hoe weet ik welke alternatieven gasten zullen kiezen?
Kijk naar je huidige verkoopcijfers van vergelijkbare drankjes. Gasten die mojito's bestellen, kiezen vaak andere cocktails. Vraag ook je barpersoneel wat gasten vragen als iets niet beschikbaar is.
Wanneer is het schrappen van een drankje altijd verkeerd?
Als het drankje onderdeel is van je concept of USP. Een Ierse pub zonder Guinness of een cocktailbar zonder klassieke mojito verliest identiteit, ook al is de marge laag.
Hoe lang moet ik wachten om de impact te meten?
Geef het minimaal 4-6 weken. De eerste week kunnen gasten nog vragen naar het geschrapte drankje, maar daarna zie je het echte vervangingsgedrag. Meet ook seizoenseffecten mee.
Wat als de omzet daalt maar de marge stijgt?
Dan moet je berekenen of de hogere marge de lagere omzet compenseert. Als je €100 minder omzet hebt maar €150 meer marge, ben je er €50 op vooruit gegaan.
📚 Geraadpleegde bronnen
- EU Verordening 852/2004 — Levensmiddelenhygiëne (2004) — Officiële bron
- EU Verordening 853/2004 — Hygiënevoorschriften voor levensmiddelen van dierlijke oorsprong (2004) — Officiële bron
- EU Verordening 1169/2011 — Voedselinformatie aan consumenten (2011) — Officiële bron
- NVWA — Hygiënecode voor de horeca (2024) — Officiële bron
- NVWA — Allergenen in voedsel (2024) — Officiële bron
- Codex Alimentarius — International Food Standards (2024) — Officiële bron
- FSA — Safer food, better business (HACCP) (2024) — Officiële bron
- BVL — Lebensmittelhygiene (HACCP) (2024) — Officiële bron
- Warenwetbesluit Bereiding en behandeling van levensmiddelen (2024) — Officiële bron
- WHO — Foodborne diseases estimates (2024) — Officiële bron
NVWA (Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit) — https://www.nvwa.nl
De HACCP-normen in deze applicatie zijn uitsluitend informatief. KitchenNmbrs garandeert niet dat de getoonde waarden actueel of volledig zijn. Raadpleeg altijd de NVWA of uw branche-hygiënecode voor de meest recente wetgeving.
Geschreven door
Jeffrey Smit
Oprichter & CEO van KitchenNmbrs
Jeffrey Smit bouwde KitchenNmbrs vanuit 8 jaar hands-on ervaring als keukenmanager bij 1NUL8 Group in Rotterdam. Zijn missie: elke restauranteigenaar grip geven op food cost.
Bereken je cocktailkosten tot op de ml
Drankmarges lijken hoog, maar schenkverlies en free pours eten ze op. KitchenNmbrs berekent de exacte kostprijs van elke cocktail en elk drankje. Probeer het gratis.
Start gratis trial →