Je menukaart bepaalt je winst, maar hoe weet je of je prijzen kloppen met je buurt? Veel restauranthouders gokken of kijken alleen naar de concurrent aan de overkant. Zo laat je geld liggen of prijs je jezelf uit de markt.
Verzamel concurrentiedata systematisch
Begin met het in kaart brengen van je directe concurrenten. Dat zijn niet alle restaurants in de buurt, maar die met een vergelijkbaar concept, prijs-kwaliteitsverhouding en doelgroep.
💡 Voorbeeld:
Je runt een bistro met gemiddelde hoofdgerechten rond €22. Je concurrenten zijn:
- Bistro A: €18-26 voor hoofdgerechten
- Restaurant B: €20-28 voor hoofdgerechten
- Brasserie C: €16-24 voor hoofdgerechten
De pizzeria voor €12 en het sterrenrestaurant voor €45 zijn géén directe concurrenten.
Maak een spreadsheet met minimaal 5 vergelijkbare zaken. Noteer per concurrent:
- 3-5 vergelijkbare hoofdgerechten met prijzen
- Gemiddelde prijs voorgerecht
- Gemiddelde prijs hoofdgerecht
- Gemiddelde prijs dessert
- Prijzen populaire dranken
Bereken je positie in de markt
Nu je concurrentiedata hebt, bereken je waar jij staat. Dit geeft je inzicht of je te duur, te goedkoop of precies goed zit.
💡 Voorbeeld berekening:
Biefstuk prijzen in je buurt:
- Bistro A: €28
- Restaurant B: €32
- Brasserie C: €26
- Bistro D: €30
- Jouw prijs: €24
Gemiddelde concurrent: €29. Jij zit €5 onder het gemiddelde.
Bereken voor elk gerecht:
- Laagste concurrentprijs
- Hoogste concurrentprijs
- Gemiddelde concurrentprijs
- Jouw huidige prijs
- Verschil met gemiddelde (+ of -)
⚠️ Let op:
Vergelijk appels met appels. Een biefstuk van 200 gram is niet hetzelfde als één van 300 gram. Let ook op bijgerechten en garnituren die wel/niet inbegrepen zijn.
Check je kostprijs versus marktruimte
Het is niet genoeg om te weten dat je goedkoper bent. Je moet ook checken of je wél geld verdient op je huidige prijzen, en of je ruimte hebt om bij te stellen.
Voor elk hoofdgerecht bereken je:
- Je ingrediëntkosten (inclusief garnituur, saus, olie)
- Je foodcost % = (ingrediëntkosten / verkoopprijs excl. BTW) × 100
- Maximale prijs volgens markt (hoogste concurrent)
- Potentiële foodcost bij die prijs
💡 Voorbeeld:
Je biefstuk:
- Jouw prijs: €24 (€22,02 excl. BTW)
- Ingrediëntkosten: €8,50
- Huidige foodcost: 38,6% (te hoog!)
- Hoogste concurrent: €32
- Bij €32: foodcost zou 29,1% zijn
Conclusie: je hebt ruimte voor prijsverhoging én betere marge.
Analyseer het waarom achter prijsverschillen
Wijk je significant af van het gemiddelde? Dan ga je op zoek naar de reden. Na dit te hebben bijgehouden bij tientallen horecazaken zie je steeds dezelfde patronen.
Mogelijke oorzaken voor lagere prijzen:
- Kleinere porties dan concurrent
- Minder luxe ingrediënten
- Simpelere bereiding of presentatie
- Lagere huur/locatiekosten
- Bewust prijsstrategie (volume-model)
Mogelijke oorzaken voor hogere prijzen:
- Betere kwaliteit ingrediënten
- Grotere porties
- Meer service of ambiance
- Uniek concept of specialisatie
- Hogere locatiekosten
⚠️ Let op:
Goedkoper zijn betekent niet meer gasten. Zit je foodcost boven 35%? Dan verdien je te weinig per bord om je andere kosten te dekken.
Bepaal je prijsaanpassingsstrategie
Op basis van je analyse kun je nu beslissen welke gerechten je gaat aanpassen. Niet alles hoeft tegelijk.
Prioriteer gerechten die:
- Vaak besteld worden (grootste impact op omzet)
- Hoge foodcost hebben (>35%)
- Veel ruimte hebben in de markt (jij zit ver onder concurrent)
💡 Praktisch voorbeeld:
Van je 12 hoofdgerechten pas je er 4 aan:
- Biefstuk: €24 → €28 (+€4)
- Zalm: €22 → €25 (+€3)
- Pasta: €16 → €18 (+€2)
- Kip: €19 → €21 (+€2)
Bij 200 van deze gerechten per maand = €2.200 extra omzet.
Hoe vergelijk je je prijzen met de concurrentie? (stap voor stap)
Identificeer je directe concurrenten
Maak een lijst van 5-7 restaurants met vergelijkbaar concept, doelgroep en prijs-kwaliteitsverhouding. Ga fysiek langs of bekijk hun online menukaarten.
Verzamel prijsdata systematisch
Noteer van elke concurrent de prijzen van minimaal 5 vergelijkbare gerechten. Let op portiegroottes en wat er wel/niet bij inbegrepen is.
Bereken gemiddeldes en je positie
Reken per gerecht uit wat de laagste, hoogste en gemiddelde concurrentprijs is. Vergelijk dit met jouw huidige prijzen.
Check je foodcost bij huidige en potentiële prijzen
Bereken je huidige foodcost percentage en wat het zou worden bij de gemiddelde of hoogste concurrentprijs. Zo zie je je margeruimte.
Prioriteer welke prijzen je aanpast
Begin met gerechten die vaak besteld worden, hoge foodcost hebben en veel ruimte in de markt. Pas niet alles tegelijk aan.
✨ Pro tip
Ga op dinsdag- en woensdagavond tussen 18:00-20:00 bij je 3 belangrijkste concurrenten eten binnen 2 maanden. Dan ervaar je hun portiegrootte, service en ambiance, en kun je beoordelen of hun prijsverschil terecht is.
Dit zelf berekenen?
In de KitchenNmbrs app doe je dit in een paar klikken. 7 dagen gratis, geen creditcard.
Was dit artikel nuttig?
Veelgestelde vragen
Hoe vaak moet ik mijn concurrentie checken?
Check minimaal elk kwartaal de prijzen van je 3 belangrijkste concurrenten. Bij nieuwe zaken in de buurt of grote economische veranderingen doe je het vaker.
Wat als ik structureel duurder ben dan mijn concurrenten?
Dan moet je de meerwaarde duidelijk maken: betere kwaliteit, grotere porties, meer service of unieke gerechten. Of je foodcost verlagen door slimmer inkopen.
Kan ik alle prijzen tegelijk verhogen?
Beter van niet. Begin met je best-verkopende gerechten die veel ruimte hebben. Voer wijzigingen gefaseerd door over 2-3 maanden.
Hoe leg ik prijsverhogingen uit aan gasten?
Wees eerlijk over gestegen kosten, maar focus op kwaliteit en waarde. Introduceer eventueel een nieuw gerecht tegen de oude prijs als alternatief.
Wat als mijn foodcost goed is maar ik goedkoper ben dan concurrenten?
Dan heb je ruimte voor prijsverhoging zonder je marge te verslechteren. Extra winst kun je investeren in betere ingrediënten, marketing of reservegeld.
Moet ik ook kijken naar online reviews van concurrenten over prijzen?
Zeker wel. Gasten schrijven vaak over prijs-kwaliteitsverhouding in reviews. Dit geeft je inzicht of concurrent X wel of niet als 'te duur' wordt ervaren door echte klanten.
📚 Geraadpleegde bronnen
- EU Verordening 852/2004 — Levensmiddelenhygiëne (2004) — Officiële bron
- EU Verordening 853/2004 — Hygiënevoorschriften voor levensmiddelen van dierlijke oorsprong (2004) — Officiële bron
- EU Verordening 1169/2011 — Voedselinformatie aan consumenten (2011) — Officiële bron
- NVWA — Hygiënecode voor de horeca (2024) — Officiële bron
- NVWA — Allergenen in voedsel (2024) — Officiële bron
- Codex Alimentarius — International Food Standards (2024) — Officiële bron
- FSA — Safer food, better business (HACCP) (2024) — Officiële bron
- BVL — Lebensmittelhygiene (HACCP) (2024) — Officiële bron
- Warenwetbesluit Bereiding en behandeling van levensmiddelen (2024) — Officiële bron
- WHO — Foodborne diseases estimates (2024) — Officiële bron
NVWA (Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit) — https://www.nvwa.nl
De HACCP-normen in deze applicatie zijn uitsluitend informatief. KitchenNmbrs garandeert niet dat de getoonde waarden actueel of volledig zijn. Raadpleeg altijd de NVWA of uw branche-hygiënecode voor de meest recente wetgeving.
Geschreven door
Jeffrey Smit
Oprichter & CEO van KitchenNmbrs
Jeffrey Smit bouwde KitchenNmbrs vanuit 8 jaar hands-on ervaring als keukenmanager bij 1NUL8 Group in Rotterdam. Zijn missie: elke restauranteigenaar grip geven op food cost.
Bepaal verkoopprijzen op basis van feiten
Prijzen prikken op gevoel? KitchenNmbrs berekent de ideale verkoopprijs op basis van je werkelijke food cost en gewenste marge. Test het 7 dagen gratis.
Start gratis trial →