Je foodcostpercentage per maand geeft je direct inzicht in hoeveel van je omzet naar ingrediënten gaat. Veel restauranthouders weten dit niet precies, waardo...
Je foodcostpercentage per maand geeft je direct inzicht in hoeveel van je omzet naar ingrediënten gaat. Veel restauranthouders weten dit niet precies, waardoor ze geld verliezen zonder het door te hebben. In dit artikel leer je stap-voor-stap hoe je je maandelijkse foodcost berekent en wat een gezond percentage is.
Wat is foodcostpercentage?
Foodcostpercentage is het deel van je omzet dat je uitgeeft aan ingrediënten. Het wordt berekend over je verkoopprijs exclusief BTW.
De basisformule is:
Foodcost % = (Totale ingrediëntkosten / Totale omzet excl. BTW) × 100
? Voorbeeld:
Restaurant De Smaak in maart:
- Omzet: €45.000 incl. 9% BTW = €41.284 excl. BTW
- Ingrediëntkosten: €13.200
Foodcost: (€13.200 / €41.284) × 100 = 32,0%
Verzamel je gegevens
Voor een accurate berekening heb je twee cijfers nodig:
- Totale omzet van de maand - uit je kassasysteem of administratie
- Alle ingrediëntkosten - van facturen van leveranciers
Let op: gebruik altijd je omzet exclusief BTW. De meeste kassasystemen tonen beide bedragen.
⚠️ Let op:
Tel alleen ingrediëntkosten mee, geen personeel, huur of andere kosten. Foodcost gaat puur over wat je aan eten en drinken uitgeeft.
Bereken je omzet exclusief BTW
Als je alleen je omzet inclusief BTW hebt, bereken dan:
Omzet excl. BTW = Omzet incl. BTW / 1,09
Dit geldt voor restaurant-eten (9% BTW). Alcoholische dranken hebben 21% BTW.
? Voorbeeld:
Omzet maart volgens kassa: €52.000 incl. BTW
- Eten (9% BTW): €45.000 / 1,09 = €41.284
- Alcohol (21% BTW): €7.000 / 1,21 = €5.785
Totaal excl. BTW: €47.069
Tel alle ingrediëntkosten op
Ga door je facturen van leveranciers en tel op:
- Vlees, vis, groenten
- Zuivel, eieren
- Drankjes (alcoholisch en non-alcoholisch)
- Kruiden, olie, azijn
- Brood, pasta, rijst
Vergeet niet de kleine dingen zoals zout, peper en olijfolie. Het telt allemaal mee.
? Voorbeeld:
Ingrediëntkosten maart:
- Vlees en vis: €4.200
- Groenten: €1.800
- Zuivel: €900
- Dranken: €3.600
- Overig: €1.200
Totaal: €11.700
Pas de formule toe
Nu kun je je foodcostpercentage berekenen:
(Ingrediëntkosten / Omzet excl. BTW) × 100
Een gezond foodcostpercentage ligt meestal tussen 28% en 35% voor restaurants.
? Voorbeeld:
Restaurant De Smaak:
- Ingrediëntkosten: €11.700
- Omzet excl. BTW: €47.069
Foodcost: (€11.700 / €47.069) × 100 = 24,9%
Dit is een gezond percentage.
Wat betekenen de cijfers?
Gangbare foodcostpercentages per type zaak:
- Fine dining: 28-35%
- Casual dining: 28-35%
- Bistro: 25-32%
- Pizzeria: 20-28%
- Café met keuken: 25-35%
⚠️ Let op:
Zit je structureel boven 35%? Dan verlies je waarschijnlijk geld. Check je portiegroottes en prijzen.
Maandelijkse controle opzetten
Maak van deze berekening een maandelijkse routine:
- Eerste werkdag van de maand: verzamel cijfers vorige maand
- Bereken foodcostpercentage
- Vergelijk met vorige maanden
- Bij grote afwijkingen: zoek de oorzaak
Met een app zoals KitchenNmbrs zie je dit automatisch, zonder handmatig rekenen met facturen.
Hoe bereken je foodcostpercentage per maand? (stap voor stap)
Verzamel omzetgegevens
Haal je totale omzet van de maand op uit je kassasysteem. Reken om naar exclusief BTW door te delen door 1,09 (voor eten) of 1,21 (voor alcohol).
Tel alle ingrediëntkosten op
Ga door alle facturen van leveranciers en tel op wat je aan ingrediënten hebt uitgegeven. Vergeet niet de kleine dingen zoals kruiden en olie.
Bereken het percentage
Deel je ingrediëntkosten door je omzet excl. BTW en vermenigvuldig met 100. Een gezond percentage ligt tussen 28% en 35%.
✨ Pro tip
Check je foodcost van je 5 best-verkopende gerechten apart. Als die goed zitten, heb je 80% van je winstgevendheid onder controle.
Dit zelf berekenen?
In de KitchenNmbrs app doe je dit in een paar klikken. 7 dagen gratis, geen creditcard.
Was dit artikel nuttig?
Veelgestelde vragen
Moet ik BTW meenemen in mijn foodcostberekening?
Nee, reken altijd met je omzet exclusief BTW. Anders lijkt je foodcost lager dan hij werkelijk is.
Wat als mijn foodcost boven de 35% uitkomt?
Dan verlies je waarschijnlijk geld. Check je portiegroottes, inkoopprijzen en menukaartprijzen. Vaak zijn porties te groot of prijzen te laag.
Moet ik personeel en huur meetellen bij foodcost?
Nee, foodcost gaat alleen over ingrediënten. Personeel en huur zijn andere kostenposten die je apart moet bijhouden.
Hoe vaak moet ik mijn foodcost berekenen?
Minimaal elke maand, maar wekelijks geeft je meer grip. Zo zie je snel als er iets misgaat met inkoop of porties.
Wat als ik verschillende BTW-tarieven heb?
Reken eten (9% BTW) en alcohol (21% BTW) apart om. Tel daarna beide bedragen excl. BTW bij elkaar op voor je totale omzet.
Kan ik foodcost per gerecht berekenen?
Ja, dat geeft nog meer inzicht. Bereken per gerecht: ingrediëntkosten gedeeld door verkoopprijs excl. BTW maal 100.
📚 Geraadpleegde bronnen
- EU Verordening 852/2004 — Levensmiddelenhygiëne (2004) — Officiële bron
- EU Verordening 853/2004 — Hygiënevoorschriften voor levensmiddelen van dierlijke oorsprong (2004) — Officiële bron
- EU Verordening 1169/2011 — Voedselinformatie aan consumenten (2011) — Officiële bron
- NVWA — Hygiënecode voor de horeca (2024) — Officiële bron
- NVWA — Allergenen in voedsel (2024) — Officiële bron
- Codex Alimentarius — International Food Standards (2024) — Officiële bron
- FSA — Safer food, better business (HACCP) (2024) — Officiële bron
- BVL — Lebensmittelhygiene (HACCP) (2024) — Officiële bron
- Warenwetbesluit Bereiding en behandeling van levensmiddelen (2024) — Officiële bron
- WHO — Foodborne diseases estimates (2024) — Officiële bron
NVWA (Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit) — https://www.nvwa.nl
De HACCP-normen in deze applicatie zijn uitsluitend informatief. KitchenNmbrs garandeert niet dat de getoonde waarden actueel of volledig zijn. Raadpleeg altijd de NVWA of uw branche-hygiënecode voor de meest recente wetgeving.
Geschreven door
Jeffrey Smit
Oprichter & CEO van KitchenNmbrs
Jeffrey Smit bouwde KitchenNmbrs vanuit 8 jaar hands-on ervaring als keukenmanager bij 1NUL8 Group in Rotterdam. Zijn missie: elke restauranteigenaar grip geven op food cost.
Reken het zelf door met KitchenNmbrs
Alle formules die je hier leert — KitchenNmbrs berekent ze automatisch. Voer je ingrediënten in en zie direct je food cost, marge en verkoopprijs. Probeer het 14 dagen gratis.
Start gratis trial →