De kostprijs van friet per portie berekenen is essentieel voor je winstgevendheid. Veel horecaondernemers schatten dit in, maar vergeten snijverlies en energiekosten mee te nemen. In dit artikel leer je stap-voor-stap hoe je exact berekent wat een portie friet kost op basis van je aardappelinkoopprijs.
Verzamel alle kosten voor één portie friet
Een portie friet bestaat uit meer dan alleen aardappels. Je hebt ook olie, energie en verlies door schillen nodig. Alle kosten tellen op voor je werkelijke kostprijs.
? Voorbeeld kosten per portie friet (150g):
- Aardappels: €0,32
- Frituurvet: €0,18
- Energie (gas/stroom): €0,08
- Zout, kruiden: €0,02
Totaal kostprijs: €0,60 per portie
Bereken het snijverlies van aardappels
Aardappels hebben snijverlies door schillen, ogen en slechte stukken. Dit verlies maakt je werkelijke kiloprijs hoger dan je inkoopprijs. Reken altijd met het werkelijke gewicht na verwerking.
⚠️ Let op:
Vergeet niet het snijverlies mee te nemen. Van 1 kg ruwe aardappels houd je gemiddeld 800-850 gram over na schillen en snijden.
De formule voor werkelijke kiloprijs: Inkoopprijs / (Rendement percentage / 100)
? Rekenvoorbeeld snijverlies:
Aardappels kosten €1,20 per kilo. Na schillen heb je 820 gram bruikbaar.
- Rendement: 82%
- Werkelijke kiloprijs: €1,20 / 0,82 = €1,46 per kilo
- Voor 150g portie: €1,46 x 0,15 = €0,22
Tel frituurvet en energiekosten op
Frituurvet en energie zijn verborgen kosten die veel ondernemers vergeten. Het vet moet regelmatig ververst worden en frituren kost veel stroom of gas. Deze kosten maken 20-30% uit van je totale frietkosten.
- Frituurvet: Gemiddeld €0,15-0,20 per portie (afhankelijk van vetsoort)
- Energie: Ongeveer €0,06-0,10 per portie (frituur op 180°C)
- Kruiden/zout: Ongeveer €0,01-0,03 per portie
Controleer je foodcost percentage
Een gezonde foodcost voor friet ligt tussen 20-28% van je verkoopprijs. Bij een hogere foodcost verdien je te weinig aan dit bijgerecht. Check regelmatig of je prijzen nog kloppen met je kosten.
? Foodcost berekening:
Kostprijs friet: €0,60 per portie. Verkoopprijs: €2,75 incl. 9% BTW
- Verkoopprijs excl. BTW: €2,75 / 1,09 = €2,52
- Foodcost: (€0,60 / €2,52) x 100 = 23,8%
Dit is een gezonde marge voor friet als bijgerecht.
Houd prijsschommelingen bij
Aardappelprijzen schommelen per seizoen en door oogstresultaten. Check minimaal elke maand je inkoopprijzen en pas je berekening aan. Vooral in het voorjaar kunnen aardappels flink duurder worden.
Met een systeem zoals KitchenNmbrs kun je deze berekeningen automatiseren en zie je direct je foodcost per portie, zonder dat je zelf hoeft te rekenen bij elke prijswijziging.
Hoe bereken je de kostprijs van friet per portie?
Bepaal het gewicht per portie en snijverlies
Weeg een standaard portie friet (meestal 150-200 gram). Meet hoeveel je overhoudt van 1 kilo ruwe aardappels na schillen en snijden. Dit rendement gebruik je voor de werkelijke kiloprijs.
Bereken de werkelijke aardappelkosten per portie
Deel je inkoopprijs per kilo door het rendement percentage. Vermenigvuldig dit met het gewicht van je portie. Voorbeeld: €1,20 / 0,82 x 0,15 kg = €0,22 per portie.
Tel frituurvet, energie en kruiden op
Reken gemiddeld €0,18 voor frituurvet, €0,08 voor energie en €0,02 voor zout/kruiden per portie. Deze bedragen kunnen variëren per locatie en energiecontract.
Controleer je foodcost percentage
Deel je totale kostprijs door je verkoopprijs excl. BTW en vermenigvuldig met 100. Een gezonde foodcost voor friet ligt tussen 20-28% van je verkoopprijs.
✨ Pro tip
Weeg 10 porties friet die je normaal serveert en deel door 10 voor je gemiddelde portiegrootte. Veel keukens schatten dit in, maar variatie van 20 gram per portie kan je marge flink beïnvloeden.
Dit zelf berekenen?
In de KitchenNmbrs app doe je dit in een paar klikken. 7 dagen gratis, geen creditcard.
Was dit artikel nuttig?
Veelgestelde vragen
Hoeveel snijverlies hebben aardappels gemiddeld?
Aardappels hebben gemiddeld 15-20% snijverlies door schillen, ogen en slechte stukken. Dit betekent dat je van 1 kilo ruwe aardappels ongeveer 800-850 gram bruikbaar product overhoudt.
Moet ik BTW meenemen in mijn kostprijsberekening voor friet?
Nee, reken altijd met de verkoopprijs exclusief BTW. Friet heeft 9% BTW, dus deel je menuprijs door 1,09 om de prijs excl. BTW te krijgen voor je foodcost berekening.
Hoeveel kost frituurvet per portie friet?
Frituurvet kost gemiddeld €0,15-0,20 per portie, afhankelijk van het type vet en hoe vaak je het ververst. Plantaardige olie is goedkoper dan speciale frituurvetten.
Wanneer moet ik mijn frietprijzen aanpassen?
Check minimaal maandelijks je aardappelprijzen bij je leverancier. Vooral in het voorjaar kunnen prijzen flink stijgen door uitputting van de oogst en import.
Wat is een gezonde foodcost voor friet?
Een gezonde foodcost voor friet ligt tussen 20-28% van je verkoopprijs excl. BTW. Als bijgerecht mag dit iets hoger zijn dan hoofdgerechten, omdat je er minder marge op hoeft te maken.
Hoe bereken ik energiekosten voor frituren?
Een frituur gebruikt ongeveer 3-5 kWh per uur bij 180°C. Met een energieprijs van €0,30 per kWh kost dit €0,06-0,10 per portie, afhankelijk van frituurgrootte en gebruiksduur.
📚 Geraadpleegde bronnen
- EU Verordening 852/2004 — Levensmiddelenhygiëne (2004) — Officiële bron
- EU Verordening 853/2004 — Hygiënevoorschriften voor levensmiddelen van dierlijke oorsprong (2004) — Officiële bron
- EU Verordening 1169/2011 — Voedselinformatie aan consumenten (2011) — Officiële bron
- NVWA — Hygiënecode voor de horeca (2024) — Officiële bron
- NVWA — Allergenen in voedsel (2024) — Officiële bron
- Codex Alimentarius — International Food Standards (2024) — Officiële bron
- FSA — Safer food, better business (HACCP) (2024) — Officiële bron
- BVL — Lebensmittelhygiene (HACCP) (2024) — Officiële bron
- Warenwetbesluit Bereiding en behandeling van levensmiddelen (2024) — Officiële bron
- WHO — Foodborne diseases estimates (2024) — Officiële bron
NVWA (Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit) — https://www.nvwa.nl
De HACCP-normen in deze applicatie zijn uitsluitend informatief. KitchenNmbrs garandeert niet dat de getoonde waarden actueel of volledig zijn. Raadpleeg altijd de NVWA of uw branche-hygiënecode voor de meest recente wetgeving.
Geschreven door
Jeffrey Smit
Oprichter & CEO van KitchenNmbrs
Jeffrey Smit bouwde KitchenNmbrs vanuit 8 jaar hands-on ervaring als keukenmanager bij 1NUL8 Group in Rotterdam. Zijn missie: elke restauranteigenaar grip geven op food cost.
Food cost calculatie voor elk type keuken
Sushi, pizzeria, steakhouse of vegan concept — elk keukentype heeft eigen uitdagingen. KitchenNmbrs past zich aan jouw concept aan. Probeer het 14 dagen gratis.
Start gratis trial →