Voor professionele keukens vormt de keuze tussen zelf bouillon trekken en kant-en-klare fond kopen een dagelijkse afweging tussen tijd, geld en kwaliteit. Arbeidskosten en energiekosten worden vaak over het hoofd gezien. Maar een accurate kostenberekening toont je precies welke optie het meest rendabel is.
Wat kost zelf bouillon trekken?
Bij zelf bouillon trekken heb je drie kostenposten: ingrediënten, arbeid en energie. Veel ondernemers vergeten de laatste twee. Hierdoor denken ze dat zelf maken altijd voordeliger is.
? Voorbeeld: Zelf runderbouillon trekken
Voor 5 liter bouillon heb je nodig:
- 2 kg runderbotten: €6,00
- 500g mirepoix (ui, wortel, selderij): €1,50
- Kruiden en specerijen: €0,50
- Gas/elektra (6 uur sudderen): €2,50
- Arbeid (1 uur actieve tijd × €15): €15,00
Totaal: €25,50 voor 5 liter = €5,10 per liter
Wat kost kant-en-klare fond?
Professionele fond koop je meestal in emmers van 1 kg. Deze geeft ongeveer 10 liter bouillon na verdunning. Of als pasta die je zelf verdunt. De kwaliteit varieert enorm, net als de prijs.
? Voorbeeld: Kant-en-klare runderfond
Prijzen per liter kant-en-klare bouillon:
- Goedkope fondpasta: €1,20 per liter
- Middenklasse fond: €2,50 per liter
- Premium fond: €4,50 per liter
Plus: geen arbeidskosten, geen energiekosten, geen voorbereidingstijd.
De vergelijking op jaarbasis
Gebruik je elke week 20 liter bouillon? Dan kun je de kosten als volgt vergelijken:
- Zelf maken: 20L × €5,10 × 52 weken = €5.304 per jaar
- Middenklasse fond: 20L × €2,50 × 52 weken = €2.600 per jaar
- Verschil: €2.704 per jaar besparing met kant-en-klaar
⚠️ Let op:
Na het analyseren van echte inkoopdata bij verschillende horecatypen blijkt dat veel keukens alleen ingrediëntkosten rekenen. Arbeid wordt vergeten. Dan lijkt zelf maken veel goedkoper (€1,60 vs €2,50 per liter), maar dat klopt niet.
Kwaliteit meenemen in de berekening
Naast kosten speelt kwaliteit een rol. Zelfgemaakte bouillon heeft vaak meer body en smaak dan goedkope fondpasta. Maar premium fond kan heel dicht in de buurt komen van zelfgemaakt.
Reken ook mee:
- Consistentie: Kant-en-klaar is altijd hetzelfde, zelfgemaakt kan variëren
- Houdbaarheid: Zelfgemaakt 3-5 dagen, kant-en-klaar vaak weken
- Flexibiliteit: Kant-en-klaar altijd beschikbaar, zelfgemaakt moet gepland worden
Wanneer zelf maken wel loont
Er zijn situaties waarin zelf bouillon trekken financieel logisch is:
? Voorbeeld: Gebruik van restproducten
Verwerk je veel vlees en gooien de botten anders weg:
- Runderbotten (anders afval): €0,00
- Groenteresten (schillen, stronkjes): €0,50
- Energie en arbeid: €17,50
Totaal: €18,00 voor 5 liter = €3,60 per liter
De berekening voor jouw keuken
Om de juiste keuze te maken, bereken je beide opties voor jouw situatie. Gebruik deze formule:
Zelfgemaakt per liter = (Ingrediëntkosten + (Arbeidsuren × Uurloon) + Energiekosten) / Aantal liters
Kant-en-klaar per liter = Inkoopprijs fond / Aantal liters na verdunning
Gerelateerde artikelen
- Hoe bereken ik of het goedkoper is om dagelijks kleinere hoeveelheden in te kopen versus één grote weeklevering?
- Hoe bereken ik de arbeidskosten van zelf produceren versus kant-en-klaar inkopen?
- Hoe bereken ik de break-even tussen zelf maken en kopen?
- Hoe bereken ik de marge als ik bij een leverancier inkoopt die zelf ook een duurzaamheidstoeslag rekent?
Hoe bereken je de marge op zelf trekken versus kopen?
Bereken de kosten van zelf maken
Tel alle ingrediëntkosten op, reken arbeidskosten (aantal uren × uurloon van €12-18), tel energiekosten op (gas/elektra voor sudderen). Deel door het aantal liters dat je krijgt.
Bereken de kosten van kant-en-klaar
Kijk naar de inkoopprijs van professionele fond of fondpasta. Let op de verdunningsverhouding (vaak 1:10). Deel de inkoopprijs door het aantal liters dat je uiteindelijk krijgt.
Vergelijk op jaarbasis
Vermenigvuldig de kosten per liter met je wekelijkse verbruik × 52 weken. Reken ook mee: consistentie, houdbaarheid en de tijd die je bespaart met kant-en-klaar.
✨ Pro tip
Test 3 verschillende fondmerken gedurende 2 weken in je populairste sauzen en meet de klantreacties. Vaak rechtvaardigt een €0,80 per liter duurdere fond zich door betere smaak en minder nasmaak-correcties.
Dit zelf berekenen?
In de KitchenNmbrs app doe je dit in een paar klikken. 7 dagen gratis, geen creditcard.
Was dit artikel nuttig?
Veelgestelde vragen
Is zelfgemaakte bouillon altijd beter dan kant-en-klaar?
Moet ik arbeidskosten meetellen als mijn chef toch aanwezig is?
Hoe lang is zelfgemaakte bouillon houdbaar?
Kan ik restproducten gebruiken voor bouillon?
Welke energiekosten moet ik rekenen voor bouillon trekken?
Wat is het break-even punt tussen zelf maken en kant-en-klaar?
Geraadpleegde bronnen
- EU Verordening 852/2004 — Levensmiddelenhygiëne (2004) — Officiële bron
- EU Verordening 853/2004 — Hygiënevoorschriften voor levensmiddelen van dierlijke oorsprong (2004) — Officiële bron
- EU Verordening 1169/2011 — Voedselinformatie aan consumenten (2011) — Officiële bron
- NVWA — Hygiënecode voor de horeca (2024) — Officiële bron
- NVWA — Allergenen in voedsel (2024) — Officiële bron
- Codex Alimentarius — International Food Standards (2024) — Officiële bron
- FSA — Safer food, better business (HACCP) (2024) — Officiële bron
- BVL — Lebensmittelhygiene (HACCP) (2024) — Officiële bron
NVWA (Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit) — https://www.nvwa.nl
De HACCP-normen in deze applicatie zijn uitsluitend informatief. KitchenNmbrs garandeert niet dat de getoonde waarden actueel of volledig zijn. Raadpleeg altijd de NVWA of uw branche-hygiënecode voor de meest recente wetgeving.
Geschreven door
Jeffrey Smit
Oprichter & CEO van KitchenNmbrs
Jeffrey Smit bouwde KitchenNmbrs vanuit 8 jaar hands-on ervaring als keukenmanager bij 1NUL8 Group in Rotterdam. Zijn missie: elke restauranteigenaar grip geven op food cost.
kennisbank.more_in_category
Gerelateerde vragen
Ontdek meer onderwerpen
Optimaliseer je inkoop met data
Weet exact welke leverancier het voordeligst is en hoe prijswijzigingen je marges raken. KitchenNmbrs koppelt inkoop direct aan receptkosten. Probeer het 7 dagen gratis.
Start gratis trial →