Zelf bouillon trekken versus kant-en-klare fond kopen is een klassieke keuze tussen tijd en geld. Veel keukens denken dat zelf maken altijd goedkoper is, maar vergeten de arbeidskosten en energiekosten mee te rekenen. In dit artikel bereken je exact wat beide opties kosten, zodat je een weloverwogen beslissing kunt maken.
Wat kost zelf bouillon trekken?
Bij zelf bouillon trekken heb je drie kostenposten: ingrediënten, arbeid en energie. Veel ondernemers vergeten de laatste twee, waardoor ze denken dat zelf maken altijd voordeliger is.
? Voorbeeld: Zelf runderbouillon trekken
Voor 5 liter bouillon heb je nodig:
- 2 kg runderbotten: €6,00
- 500g mirepoix (ui, wortel, selderij): €1,50
- Kruiden en specerijen: €0,50
- Gas/elektra (6 uur sudderen): €2,50
- Arbeid (1 uur actieve tijd × €15): €15,00
Totaal: €25,50 voor 5 liter = €5,10 per liter
Wat kost kant-en-klare fond?
Professionele fond koop je meestal in emmers van 1 kg (geeft ongeveer 10 liter bouillon) of als pasta die je verdunt. De kwaliteit varieert enorm, net als de prijs.
? Voorbeeld: Kant-en-klare runderfond
Prijzen per liter kant-en-klare bouillon:
- Goedkope fondpasta: €1,20 per liter
- Middenklasse fond: €2,50 per liter
- Premium fond: €4,50 per liter
Plus: geen arbeidskosten, geen energiekosten, geen voorbereidingstijd.
De vergelijking op jaarbasis
Als je elke week 20 liter bouillon gebruikt, kun je de kosten als volgt vergelijken:
- Zelf maken: 20L × €5,10 × 52 weken = €5.304 per jaar
- Middenklasse fond: 20L × €2,50 × 52 weken = €2.600 per jaar
- Verschil: €2.704 per jaar besparing met kant-en-klaar
⚠️ Let op:
Veel keukens rekenen alleen met ingrediëntkosten en vergeten arbeid. Dan lijkt zelf maken veel goedkoper (€1,60 vs €2,50 per liter), maar dat klopt niet.
Kwaliteit meenemen in de berekening
Naast kosten speelt kwaliteit een rol. Zelfgemaakte bouillon heeft vaak meer body en smaak dan goedkope fondpasta. Maar premium fond kan heel dicht in de buurt komen van zelfgemaakt.
Reken ook mee:
- Consistentie: Kant-en-klaar is altijd hetzelfde, zelfgemaakt kan variëren
- Houdbaarheid: Zelfgemaakt 3-5 dagen, kant-en-klaar vaak weken
- Flexibiliteit: Kant-en-klaar altijd beschikbaar, zelfgemaakt moet gepland worden
Wanneer zelf maken wel loont
Er zijn situaties waarin zelf bouillon trekken financieel logisch is:
? Voorbeeld: Gebruik van restproducten
Als je veel vlees verwerkt en de botten anders weggooit:
- Runderbotten (anders afval): €0,00
- Groenteresten (schillen, stronkjes): €0,50
- Energie en arbeid: €17,50
Totaal: €18,00 voor 5 liter = €3,60 per liter
De berekening voor jouw keuken
Om de juiste keuze te maken, bereken je beide opties voor jouw situatie. Gebruik deze formule:
Zelfgemaakt per liter = (Ingrediëntkosten + (Arbeidsuren × Uurloon) + Energiekosten) / Aantal liters
Kant-en-klaar per liter = Inkoopprijs fond / Aantal liters na verdunning
Hoe bereken je de marge op zelf trekken versus kopen?
Bereken de kosten van zelf maken
Tel alle ingrediëntkosten op, reken arbeidskosten (aantal uren × uurloon van €12-18), tel energiekosten op (gas/elektra voor sudderen). Deel door het aantal liters dat je krijgt.
Bereken de kosten van kant-en-klaar
Kijk naar de inkoopprijs van professionele fond of fondpasta. Let op de verdunningsverhouding (vaak 1:10). Deel de inkoopprijs door het aantal liters dat je uiteindelijk krijgt.
Vergelijk op jaarbasis
Vermenigvuldig de kosten per liter met je wekelijkse verbruik × 52 weken. Reken ook mee: consistentie, houdbaarheid en de tijd die je bespaart met kant-en-klaar.
✨ Pro tip
Check of je leverancier samples geeft van verschillende fondsoorten. Test ze blind in je gerechten - soms is een duurdere kant-en-klare fond het verschil in smaak waard.
Dit zelf berekenen?
In de KitchenNmbrs app doe je dit in een paar klikken. 7 dagen gratis, geen creditcard.
Was dit artikel nuttig?
Veelgestelde vragen
Is zelfgemaakte bouillon altijd beter dan kant-en-klaar?
Niet per se. Goedkope fondpasta is vaak inferieur, maar premium kant-en-klare fond kan heel dicht bij zelfgemaakt komen qua smaak en consistentie.
Moet ik arbeidskosten meetellen als mijn chef toch aanwezig is?
Ja, want die tijd kan hij aan andere taken besteden. Reken met het uurloon dat je betaalt, ook als hij niet extra uren maakt.
Hoe lang is zelfgemaakte bouillon houdbaar?
In de koeling 3-5 dagen, ingevroren 3-6 maanden. Kant-en-klare fond is vaak weken houdbaar, wat minder verspilling betekent.
Kan ik restproducten gebruiken voor bouillon?
Ja, als je veel vlees verwerkt kun je botten en groenteresten gebruiken. Dan worden de ingrediëntkosten bijna nul en wordt zelf maken vaak voordeliger.
Welke energiekosten moet ik rekenen voor bouillon trekken?
Reken ongeveer €2-3 voor 6 uur sudderen op gas of inductie. Dit hangt af van je energietarief en het vermogen van je kookplaat.
📚 Geraadpleegde bronnen
- EU Verordening 852/2004 — Levensmiddelenhygiëne (2004) — Officiële bron
- EU Verordening 853/2004 — Hygiënevoorschriften voor levensmiddelen van dierlijke oorsprong (2004) — Officiële bron
- EU Verordening 1169/2011 — Voedselinformatie aan consumenten (2011) — Officiële bron
- NVWA — Hygiënecode voor de horeca (2024) — Officiële bron
- NVWA — Allergenen in voedsel (2024) — Officiële bron
- Codex Alimentarius — International Food Standards (2024) — Officiële bron
- FSA — Safer food, better business (HACCP) (2024) — Officiële bron
- BVL — Lebensmittelhygiene (HACCP) (2024) — Officiële bron
- Warenwetbesluit Bereiding en behandeling van levensmiddelen (2024) — Officiële bron
- WHO — Foodborne diseases estimates (2024) — Officiële bron
NVWA (Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit) — https://www.nvwa.nl
De HACCP-normen in deze applicatie zijn uitsluitend informatief. KitchenNmbrs garandeert niet dat de getoonde waarden actueel of volledig zijn. Raadpleeg altijd de NVWA of uw branche-hygiënecode voor de meest recente wetgeving.
Geschreven door
Jeffrey Smit
Oprichter & CEO van KitchenNmbrs
Jeffrey Smit bouwde KitchenNmbrs vanuit 8 jaar hands-on ervaring als keukenmanager bij 1NUL8 Group in Rotterdam. Zijn missie: elke restauranteigenaar grip geven op food cost.
Optimaliseer je inkoop met data
Weet exact welke leverancier het voordeligst is en hoe prijswijzigingen je marges raken. KitchenNmbrs koppelt inkoop direct aan receptkosten. Probeer het 14 dagen gratis.
Start gratis trial →