Mise-en-place kosten vreten ongemerkt je winstmarge op. Veel restauranthouders focussen alleen op hoofdingrediënten en vergeten de voorbereidingskosten. Zo loop je gemakkelijk 15-25% winst mis op elk gerecht.
Wat zijn mise-en-place kosten?
Mise-en-place kosten omvatten alle ingrediënten, tijd en hulpmaterialen voor de voorbereiding van een gerecht. Denk hierbij aan:
- Sauzen en dressings die van tevoren gemaakt worden
- Gesneden groenten en kruiden
- Marinades en kruiden mengsels
- Gestoomde of voorgegaarde ingrediënten
- Arbeidstijd voor alle voorbereidingen
Deze verborgen kosten kunnen je winstgevendheid drastisch beïnvloeden als je ze niet doorrekent.
⚠️ Let op:
Mise-en-place kan 15-25% van je totale foodcost uitmaken. Reken je dit niet door, dan verlies je ongemerkt winst op elk gerecht.
Ingrediënten mise-en-place berekenen
Begin met het inventariseren van alle voorbereidingsingrediënten. Ook kleine hoeveelheden zoals kruiden en olie tellen mee voor een accurate berekening.
💡 Voorbeeld: Caesar salade
Hoofdingrediënten per portie:
- Romeinse sla: €1,20
- Parmezaanse kaas: €1,80
- Croutons: €0,40
Mise-en-place per portie:
- Caesar dressing (mayonaise, ansjovis, knoflook, citroen): €0,85
- Gesneden kruiden: €0,25
- Olijfolie voor marineren: €0,15
Mise-en-place totaal: €1,25 per portie
Vergeet verspilling niet mee te rekenen. Maak je dressing voor 20 porties maar blijft er altijd wat over? Verdeel die verspilling over de daadwerkelijk verkochte porties.
Arbeidstijd mise-en-place doorrekenen
De tijd die keukenmedewerkers besteden aan voorbereidingen moet je doorrekenen naar individuele gerechten. Dit is een fout die het gemiddelde restaurant EUR 200-400 per maand kost door onderschatting.
Formule arbeidskosten mise-en-place:
Arbeidskosten per portie = (Uurloon × Tijd in uren) / Aantal porties
💡 Voorbeeld: Huisgemaakte pasta saus
Je chef maakt elke ochtend saus voor 40 porties:
- Tijd: 1,5 uur
- Uurloon chef: €18,00
- Totale arbeidskosten: €27,00
Arbeidskosten per portie: €27,00 / 40 = €0,68
Tel dit bedrag op bij je ingrediëntenkosten voor de werkelijke kostprijs van het gerecht.
Mise-en-place doorrekenen in menuprijs
Zodra je de mise-en-place kosten kent, integreer je deze in je totale foodcost berekening.
Totale kostprijs = Hoofdingrediënten + Mise-en-place ingrediënten + Mise-en-place arbeid
💡 Voorbeeld: Complete kostprijs
Pasta met huisgemaakte saus:
- Hoofdingrediënten: €4,20
- Mise-en-place ingrediënten: €1,40
- Mise-en-place arbeid: €0,68
Totale kostprijs: €6,28 per portie
Bij 30% foodcost: minimale menuprijs €6,28 / 0,30 = €20,93 excl. BTW
Menuprijs incl. 9% BTW: €22,81
⚠️ Let op:
Zonder mise-en-place doorrekening zou je denken dat €4,20 genoeg is. Dan verkoop je het gerecht voor €18,00 en draai je ongemerkt verlies.
Mise-en-place efficiënter maken
Vallen je mise-en-place kosten hoog uit? Dan kun je ze verlagen door slimmer te werken:
- Batch cooking: Maak grotere hoeveelheden tegelijk om arbeidstijd per portie te verlagen
- Cross-utilization: Gebruik dezelfde mise-en-place voor meerdere gerechten
- Timing: Plan mise-en-place in rustige momenten wanneer personeel toch aanwezig is
- Houdbaar maken: Bereid mise-en-place die 2-3 dagen meegaat
Een food cost calculator helpt je om alle mise-en-place kosten per gerecht bij te houden, zodat je precies weet wat elk bord werkelijk kost.
Hoe bereken je mise-en-place kosten? (stap voor stap)
Maak een lijst van alle voorbereidingen
Schrijf op welke sauzen, marinades, gesneden ingrediënten en andere voorbereidingen je nodig hebt voor dit gerecht. Ook de kleinste hoeveelheden kruiden en olie tellen mee.
Bereken ingrediëntenkosten mise-en-place
Reken uit wat alle mise-en-place ingrediënten per portie kosten. Deel grote batches door het aantal porties dat je ermee maakt, inclusief een beetje verspilling.
Reken arbeidstijd door per portie
Meet hoe lang mise-en-place voorbereiding duurt, vermenigvuldig met uurloon, en deel door aantal porties. Tel dit op bij je ingrediëntenkosten voor de werkelijke kostprijs.
✨ Pro tip
Track gedurende 14 dagen precies hoeveel tijd je besteedt aan elke voorbereiding en weeg alle ingrediënten af. Restaurants onderschatten mise-en-place kosten gemiddeld met 35%, wat direct ten koste gaat van de winstmarge.
Dit zelf berekenen?
In de KitchenNmbrs app doe je dit in een paar klikken. 7 dagen gratis, geen creditcard.
Was dit artikel nuttig?
Veelgestelde vragen
Moet ik ook de tijd voor het snijden van groenten doorrekenen?
Ja, alle voorbereidingstijd telt mee. Als je elke dag 30 minuten besteedt aan groenten snijden voor 50 porties, dan kost dat €0,18 per portie bij €18 uurloon.
Hoe reken ik mise-en-place door die voor meerdere gerechten gebruikt wordt?
Verdeel de kosten naar rato van gebruik. Als je hollandaise saus voor 3 gerechten gebruikt, reken dan per gerecht door hoeveel gram ze gebruiken van de totale batch.
Wat als mijn mise-en-place kosten hoger uitvallen dan verwacht?
Dan heb je twee opties: verhoog je menuprijs of maak je mise-en-place efficiënter door grotere batches te maken of ingrediënten te hergebruiken voor meerdere gerechten.
Moet ik verspilling van mise-en-place meenemen in de berekening?
Absoluut. Als je dressing maakt voor 20 porties maar er blijft altijd 10% over, dan verdeel je die verspilling over de 18 verkochte porties.
📚 Geraadpleegde bronnen
- EU Verordening 852/2004 — Levensmiddelenhygiëne (2004) — Officiële bron
- EU Verordening 853/2004 — Hygiënevoorschriften voor levensmiddelen van dierlijke oorsprong (2004) — Officiële bron
- EU Verordening 1169/2011 — Voedselinformatie aan consumenten (2011) — Officiële bron
- NVWA — Hygiënecode voor de horeca (2024) — Officiële bron
- NVWA — Allergenen in voedsel (2024) — Officiële bron
- Codex Alimentarius — International Food Standards (2024) — Officiële bron
- FSA — Safer food, better business (HACCP) (2024) — Officiële bron
- BVL — Lebensmittelhygiene (HACCP) (2024) — Officiële bron
- Warenwetbesluit Bereiding en behandeling van levensmiddelen (2024) — Officiële bron
- WHO — Foodborne diseases estimates (2024) — Officiële bron
NVWA (Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit) — https://www.nvwa.nl
De HACCP-normen in deze applicatie zijn uitsluitend informatief. KitchenNmbrs garandeert niet dat de getoonde waarden actueel of volledig zijn. Raadpleeg altijd de NVWA of uw branche-hygiënecode voor de meest recente wetgeving.
Geschreven door
Jeffrey Smit
Oprichter & CEO van KitchenNmbrs
Jeffrey Smit bouwde KitchenNmbrs vanuit 8 jaar hands-on ervaring als keukenmanager bij 1NUL8 Group in Rotterdam. Zijn missie: elke restauranteigenaar grip geven op food cost.
Plan je mise-en-place met kostenoverzicht
Goede mise-en-place begint bij weten wat je nodig hebt en wat het kost. KitchenNmbrs koppelt je recepten aan bestellijsten en voorraad. Probeer het 7 dagen gratis.
Start gratis trial →