De meeste chefs maken dezelfde denkfout: eerst het recept bedenken, dan pas naar de cijfers kijken. Resultaat? Schrikken van de kosten. Door vooraf te rekenen met geschatte hoeveelheden stuur je op zowel smaak als winstgevendheid.
Start met een realistische schatting
Bij receptontwikkeling werk je met geschatte hoeveelheden. Je weet nog niet exact hoeveel gram van elk ingrediënt nodig is, maar een grove berekening geeft al richting.
? Voorbeeld:
Je ontwikkelt een nieuwe pasta met zalm. Eerste schatting voor 1 portie:
- Pasta: 100g × €3,20/kg = €0,32
- Zalm filet: 120g × €24/kg = €2,88
- eieren/creme-fraiche" class="kn-ingredient-ref">Crème fraîche: 50g × €6/kg = €0,30
- Dille: 5g × €40/kg = €0,20
- Citroen: 1/8 stuk × €0,80 = €0,10
Totale kostprijs: €3,80
Bereken direct je foodcost percentage
Zodra je een kostprijs hebt, reken je meteen de foodcost uit. Zo weet je of het gerecht commercieel haalbaar is voordat je verder gaat testen.
Formule: Foodcost % = (Kostprijs / Verkoopprijs excl. BTW) × 100
? Voorbeeld:
Je wilt de pasta voor €18,50 (incl. 9% BTW) verkopen:
- Verkoopprijs excl. BTW: €18,50 / 1,09 = €16,97
- Kostprijs: €3,80
- Foodcost: (€3,80 / €16,97) × 100 = 22,4%
Dat zit ruim onder de 30%, dus commercieel interessant.
Houd elke aanpassing bij
Tijdens ontwikkeling verander je hoeveelheden constant. Maak een simpele tabel waarin je elke versie bijhoudt met bijbehorende kosten.
- Versie 1: Meer zalm voor intensere smaak (+€1,20)
- Versie 2: Minder crème, meer dille (+€0,40)
- Versie 3: Extra garnering toegevoegd (+€0,80)
⚠️ Let op:
Vergeet geen 'onzichtbare' ingrediënten zoals olijfolie, zout, peper en kruiden. Die kosten snel €0,20-0,50 per portie extra.
Test de winstgevendheid vooraf
Bereken niet alleen de kostprijs, maar ook wat overblijft na alle kosten. Gebaseerd op echte restaurant winst-en-verliesrekeningen: na foodcost (30%), arbeid (35%) en overige kosten (25%) houd je 10% winst over.
? Voorbeeld:
Bij €16,97 excl. BTW verkoopprijs:
- Foodcost (22,4%): €3,80
- Arbeid (35%): €5,94
- Overige kosten (25%): €4,24
- Winst: €2,99 (17,6%)
Ruim voldoende marge om het gerecht winstgevend te maken.
Gebruik digitale hulp voor snelheid
Een food cost calculator zoals KitchenNmbrs slaat ingrediënten en prijzen op, zodat je snel verschillende versies doorrekent. Je ziet direct hoe elke aanpassing de kostprijs beïnvloedt.
Zo ontwikkel je gerechten die niet alleen lekker zijn, maar ook geld opleveren.
Gerelateerde artikelen
- Hoe bereken ik de kostprijs van een nieuw gerecht waarbij ik een recept opschaalt van 2 naar 20 porties?
- Hoe bereken ik de kostprijs van een gerecht waarbij ik zelf een sub-recept zoals een fond of crème maak?
- Hoe bereken ik de kostprijs van een sub-recept als onderdeel van een groter gerecht?
- Hoe bereken ik de besparing door nieuwe gerechten te ontwikkelen rondom goedkopere ingrediënten?
Hoe bereken je de kostprijs van een recept in ontwikkeling?
Maak een ingrediëntenlijst met geschatte hoeveelheden
Schrijf alle ingrediënten op met een realistische schatting van de hoeveelheid per portie. Begin ruim - je kunt altijd minder gebruiken. Zoek de inkoopprijzen op van je huidige leverancier.
Bereken de kosten per ingrediënt
Vermenigvuldig de hoeveelheid per portie met de kiloprijs van elk ingrediënt. Tel alle kosten op voor de totale kostprijs. Vergeet geen kleine ingrediënten zoals kruiden, olie of zout.
Check de foodcost percentage
Deel de kostprijs door je beoogde verkoopprijs (excl. BTW) en vermenigvuldig met 100. Als je boven 35% uitkomt, moet je de kostprijs verlagen of de verkoopprijs verhogen.
Pas aan en herbereken bij elke testversie
Elke keer dat je het recept aanpast, bereken je opnieuw de kostprijs. Houd een overzicht bij van alle versies, zodat je kunt zien welke aanpassingen het meest kosten.
✨ Pro tip
Documenteer elke testversie met kostprijs én bereidingstijd - na 12 testronden zie je precies welke versie de beste balans had tussen smaak en winstgevendheid.
Dit zelf berekenen?
In de KitchenNmbrs app doe je dit in een paar klikken. 7 dagen gratis, geen creditcard.
Was dit artikel nuttig?
Veelgestelde vragen
Hoe nauwkeurig moet mijn kostprijsberekening zijn tijdens ontwikkeling?
Wat als mijn kostprijs te hoog uitvalt?
Hoe reken ik met ingrediënten waarvan ik de prijs nog niet weet?
kennisbank.ingredients_in_article
Geraadpleegde bronnen
- EU Verordening 852/2004 — Levensmiddelenhygiëne (2004) — Officiële bron
- EU Verordening 853/2004 — Hygiënevoorschriften voor levensmiddelen van dierlijke oorsprong (2004) — Officiële bron
- EU Verordening 1169/2011 — Voedselinformatie aan consumenten (2011) — Officiële bron
- NVWA — Hygiënecode voor de horeca (2024) — Officiële bron
- NVWA — Allergenen in voedsel (2024) — Officiële bron
- Codex Alimentarius — International Food Standards (2024) — Officiële bron
- FSA — Safer food, better business (HACCP) (2024) — Officiële bron
- BVL — Lebensmittelhygiene (HACCP) (2024) — Officiële bron
NVWA (Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit) — https://www.nvwa.nl
De HACCP-normen in deze applicatie zijn uitsluitend informatief. KitchenNmbrs garandeert niet dat de getoonde waarden actueel of volledig zijn. Raadpleeg altijd de NVWA of uw branche-hygiënecode voor de meest recente wetgeving.
Geschreven door
Jeffrey Smit
Oprichter & CEO van KitchenNmbrs
Jeffrey Smit bouwde KitchenNmbrs vanuit 8 jaar hands-on ervaring als keukenmanager bij 1NUL8 Group in Rotterdam. Zijn missie: elke restauranteigenaar grip geven op food cost.
kennisbank.more_in_category
Gerelateerde vragen
Ontdek meer onderwerpen
Ontwikkel recepten met direct kostenberekening
Elk nieuw recept heeft een kostprijs. KitchenNmbrs berekent die terwijl je het recept samenstelt — zodat je weet of het rendabel is vóór het op de kaart staat. Probeer het gratis.
Start gratis trial →