Een gerecht prijzen is als een vangnet spannen – het moet houden ook als alles misgaat. De meeste restauranthouders berekenen prijzen op basis van hun hits maar negeren de realiteit dat elk menuitem individuele winstgevendheid nodig heeft. Zo stel je minimumprijzen vast die je marges beschermen ongeacht het volume.
Bereken je break-even punt per gerecht
Voor elke marktprijs die je vaststelt, moet je weten: wat is het minimum aantal verkopen per week waarbij dit gerecht nog steeds winst genereert? Dit noemen we het break-even punt.
? Voorbeeld:
Je overweegt een zalmgerecht voor €28,00 (incl. 9% BTW):
- Verkoopprijs excl. BTW: €25,69
- Ingrediëntkosten: €9,50
- Brutowinst per portie: €16,19
Bij 5 verkopen per week: €16,19 × 5 = €80,95 brutowinst
Maar hier zit de kneep: brutowinst is geen nettowinst. Vaste kosten blijven doorlopen of je 1 gerecht verkoopt of 100.
Trek vaste kosten af van je brutowinst
Elk gerecht moet zijn gewicht trekken bij de vaste kosten. Huur, personeelskosten, utilities en verzekeringen pauzeren niet voor slecht verkopende items.
- Personeelskosten: Training kok en bereidingstijd
- Voorraadkosten: Bederf ingrediënten en opslag
- Menukosten: Fysieke menuruimte heeft waarde
- Opportuniteitskosten: Die plek zou een bestseller kunnen bevatten
⚠️ Let op:
Een gerecht dat eenmaal per week verkoopt moet alle toegewezen kosten dekken. Anders bleed je geld door de zwakke plekken van je menu.
Gebruik de 80/20 regel voor prijsstelling
Bij de meeste restaurants: 20% van de gerechten drijft 80% van de omzet. Na bijna een decennium keukenmanagement in de horeca heb ik gezien hoe die overige 80% van menu-items de winstgevendheid kunnen maken of breken. De wiskunde is meedogenloos voor lage-volume gerechten.
Bereken voor langzame draaiers:
- Hogere marge: Richt op 70-75% brutomarge in plaats van standaard 65%
- Premium positionering: Frame als signature of specialiteit
- Seizoensrotatie: Beperkte beschikbaarheid creëert urgentie
? Voorbeeldberekening:
Voor een gerecht dat je 3× per week verkoopt:
- Ingrediëntkosten: €8,00
- Gewenste brutomarge: 70%
- Minimum verkoopprijs excl. BTW: €8,00 / 0,30 = €26,67
- Verkoopprijs incl. 9% BTW: €29,07
Afgerond naar: €29,50
Test je minimum levensvatbare prijs
Voordat je definitief een prijs vastlegt, test je of deze minimum levensvatbare prijs werkt in de praktijk:
- Week 1-2: Launch gerecht op berekende prijspunt
- Week 3-4: Volg verkoopsnelheid en klantreactie
- Week 5-6: Neem de beslissing: prijs verhogen of gerecht schrappen
Als een gerecht na 6 weken testen geen 5 wekelijkse verkopen haalt, werkt vervanging meestal beter dan volharden.
Seizoensgebonden prijsaanpassingen
Voor gerechten met seizoensingrediënten pas je de marktprijs per seizoen aan:
? Voorbeeld asperges:
- Mei (hoogseizoen): €12/kg → gerecht €24,50
- Augustus (import): €28/kg → gerecht €32,50
- December: van menu halen
Deze aanpak houdt winstgevendheid het hele jaar door, ongeacht ingrediëntschommelingen.
Food cost management tools kunnen deze berekeningen automatiseren en je waarschuwen voor ingrediëntprijsstijgingen die marges bedreigen.
Gerelateerde artikelen
Hoe bereken je een altijd winstgevende marktprijs?
Bereken je werkelijke ingrediëntkosten
Tel alle kosten op: hoofdingrediënt, bijgerechten, sauzen, garnituur en zelfs de olie in de pan. Vergeet snijverlies niet mee te rekenen.
Bepaal je minimum bruto marge
Voor slow-movers (minder dan 10 verkopen/week) gebruik je minimaal 70% bruto marge. Voor populaire gerechten kan 65% genoeg zijn.
Bereken je minimale verkoopprijs
Deel je ingrediëntkosten door (100% - gewenste marge %). Bijvoorbeeld: €8 / 0,30 = €26,67 excl. BTW. Vermenigvuldig met 1,09 voor prijs incl. BTW.
Test 6 weken en meet resultaat
Zet het gerecht op de kaart en meet verkoopaantallen. Minder dan 5 verkopen per week? Verhoog de prijs of vervang het gerecht.
✨ Pro tip
Test je 7 langzaamste gerechten gedurende 6 weken met een 18% prijsverhoging. Presenteer ze als 'signature creaties' met uitgebreide beschrijvingen – vaak behoud je 85% van je verkoopvolume terwijl je €4-6 meer winst per gerecht realiseert.
Dit zelf berekenen?
In de KitchenNmbrs app doe je dit in een paar klikken. 7 dagen gratis, geen creditcard.
Was dit artikel nuttig?
Veelgestelde vragen
Wat als gasten de prijs te hoog vinden?
Kan ik niet gewoon een lagere marge nemen?
Hoe vaak moet ik mijn prijzen aanpassen?
Wat is een redelijk verkoopaantal per week?
Moet ik BTW meenemen in mijn berekening?
Hoe ga ik om met gerechten met dure specialiteitingrediënten?
Geraadpleegde bronnen
- EU Verordening 852/2004 — Levensmiddelenhygiëne (2004) — Officiële bron
- EU Verordening 853/2004 — Hygiënevoorschriften voor levensmiddelen van dierlijke oorsprong (2004) — Officiële bron
- EU Verordening 1169/2011 — Voedselinformatie aan consumenten (2011) — Officiële bron
- NVWA — Hygiënecode voor de horeca (2024) — Officiële bron
- NVWA — Allergenen in voedsel (2024) — Officiële bron
- Codex Alimentarius — International Food Standards (2024) — Officiële bron
- FSA — Safer food, better business (HACCP) (2024) — Officiële bron
- BVL — Lebensmittelhygiene (HACCP) (2024) — Officiële bron
NVWA (Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit) — https://www.nvwa.nl
De HACCP-normen in deze applicatie zijn uitsluitend informatief. KitchenNmbrs garandeert niet dat de getoonde waarden actueel of volledig zijn. Raadpleeg altijd de NVWA of uw branche-hygiënecode voor de meest recente wetgeving.
Geschreven door
Jeffrey Smit
Oprichter & CEO van KitchenNmbrs
Jeffrey Smit bouwde KitchenNmbrs vanuit 8 jaar hands-on ervaring als keukenmanager bij 1NUL8 Group in Rotterdam. Zijn missie: elke restauranteigenaar grip geven op food cost.
kennisbank.more_in_category
Gerelateerde vragen
Ontdek meer onderwerpen
Verkoop je voedsel? Dan heb je KitchenNmbrs nodig
Of je nu een restaurant, food truck, cateraar of maaltijdboxbedrijf runt — je moet weten wat elk gerecht kost. KitchenNmbrs geeft je dat inzicht. Start je gratis proefperiode.
Start gratis trial →