Eerlijk gezegd overschatten de meeste restauranthouders hun winstmarge omdat ze statiegeld en emballage vergeten. Deze 'onzichtbare' kosten kunnen je foodcost 10-15% hoger maken dan je denkt. Hier leer je de werkelijke inkoopprijs per eenheid berekenen.
Waarom statiegeld en emballage meetellen?
Op je factuur staat misschien €2,40 per fles wijn. Maar daar komen nog bij:
- Statiegeld: €0,15 per fles
- Kratje: €3,50 (voor 12 flessen)
- Palletkosten: €15,00 (voor 60 flessen)
Je werkelijke inkoopprijs is dus hoger. Negeer je dit, dan lijkt je foodcost kunstmatig laag.
? Voorbeeld:
Je koopt 12 flessen wijn voor €28,80 (€2,40 per fles). Daarnaast betaal je:
- Statiegeld: 12 × €0,15 = €1,80
- Kratje: €3,50
Werkelijke kosten: €28,80 + €1,80 + €3,50 = €34,10 voor 12 flessen = €2,84 per fles
Verschillende soorten extra kosten
Statiegeld: Betaal je per fles of blik. Krijg je meestal terug, maar verhoogt wel je werkkapitaal direct.
Emballage (kratjes, pallets): Eenmalige investering die je uitspreid over meerdere leveringen. Dus kratkosten deel je door verwacht aantal gebruiksmomenten.
Transportkosten: Soms per levering, soms per pallet. Staat meestal onderaan je factuur.
⚠️ Let op:
Statiegeld krijg je vaak terug, maar niet altijd 100%. Flessen breken, kratjes raken zoek. Reken daarom met 5-10% verlies op statiegeld.
Emballage uitspreiden over meerdere leveringen
Een bierkrat kost €8,50 en gaat 2 jaar mee. Elke week krijg je 5 kratjes bier geleverd. Hoe verdeel je deze kosten?
? Voorbeeld berekening:
Kratje: €8,50, levensduur 2 jaar (104 weken), 5 kratjes per week
- Totaal kratjes in 2 jaar: 5 × 104 = 520 leveringen
- Kratkosten per levering: €8,50 / 520 = €0,016
- Per fles (24 flessen per krat): €0,016 / 24 = €0,0007
Verwaarloosbaar klein, maar bij dure emballage loopt het snel op.
Werkelijke kostprijs berekenen
Tel alle kosten op en deel door het aantal eenheden dat je daadwerkelijk ontvangt. In de praktijk.
Formule:
Werkelijke kostprijs = (Productprijs + Statiegeld + Emballage + Transport) / Aantal eenheden
Dit is een van de meest voorkomende blinde vlekken in keukenmanagement - vooral bij beginnende ondernemers die hun eerste foodcost berekeningen maken.
? Volledig voorbeeld:
Bestelling champagne voor nieuwjaarsreceptie:
- 12 flessen à €18,50 = €222,00
- Statiegeld: 12 × €0,25 = €3,00
- Houten kist: €15,00 (eenmalig)
- Transport: €12,50
Totaal: €252,50 / 12 flessen = €21,04 per fles (niet €18,50!)
Verwerken in je recepten
Gebruik altijd de werkelijke inkoopprijs in je kostprijsberekening. Anders klopt je foodcost gewoonweg niet.
Voor producten met veel statiegeld (bier, frisdrank) kan het verschil 10-15% zijn. En bij een foodcost van 30% wordt dat ineens 33-34%.
⚠️ Let op:
Update je prijzen zodra statiegeld of emballagekosten veranderen. Dit gebeurt vaak stilletjes, zonder dat leveranciers het expliciet melden.
Gerelateerde artikelen
Hoe bereken je de werkelijke inkoopprijs? (stap voor stap)
Verzamel alle kosten van je factuur
Noteer de productprijs, statiegeld per eenheid, emballagekosten en eventuele transportkosten. Check ook of er extra kosten zijn zoals palletkosten of administratiekosten.
Tel alle kosten op
Reken uit: (Productprijs + Statiegeld + Emballage + Transport) = Totale kosten. Voor emballage die langer meegaat, spreid je de kosten uit over het verwachte aantal leveringen.
Deel door aantal eenheden
Totale kosten / Aantal flessen (of andere eenheden) = Werkelijke inkoopprijs per eenheid. Dit is de prijs die je moet gebruiken in je kostprijsberekening.
✨ Pro tip
Bereken elke 6 maanden je statiegeld-terugontvangstpercentage door daadwerkelijk teruggekregen bedragen te vergelijken met betaalde bedragen. Vaak zit je tussen de 85-92% terugontvangst.
Dit zelf berekenen?
In de KitchenNmbrs app doe je dit in een paar klikken. 7 dagen gratis, geen creditcard.
Was dit artikel nuttig?
Veelgestelde vragen
Moet ik statiegeld meenemen als ik het terugkrijg?
Hoe reken ik emballage om die jaren meegaat?
Wat als mijn leverancier geen statiegeld apart vermeldt?
Maken deze kleine bedragen echt uit voor mijn foodcost?
⚠️ EU Verordening 1169/2011 — Allergeninformatie — https://eur-lex.europa.eu/eli/reg/2011/1169/oj
De allergeninformatie op deze pagina is gebaseerd op EU Verordening 1169/2011. Recepten en ingrediënten kunnen per leverancier verschillen. Verifieer altijd de actuele allergeninformatie bij uw leverancier en communiceer dit correct aan uw gasten. KitchenNmbrs is niet aansprakelijk voor allergische reacties.
In Nederland handhaaft de NVWA de allergenenwetgeving.
Geraadpleegde bronnen
- EU Verordening 852/2004 — Levensmiddelenhygiëne (2004) — Officiële bron
- EU Verordening 853/2004 — Hygiënevoorschriften voor levensmiddelen van dierlijke oorsprong (2004) — Officiële bron
- EU Verordening 1169/2011 — Voedselinformatie aan consumenten (2011) — Officiële bron
- NVWA — Hygiënecode voor de horeca (2024) — Officiële bron
- NVWA — Allergenen in voedsel (2024) — Officiële bron
- Codex Alimentarius — International Food Standards (2024) — Officiële bron
- FSA — Safer food, better business (HACCP) (2024) — Officiële bron
- BVL — Lebensmittelhygiene (HACCP) (2024) — Officiële bron
NVWA (Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit) — https://www.nvwa.nl
De HACCP-normen in deze applicatie zijn uitsluitend informatief. KitchenNmbrs garandeert niet dat de getoonde waarden actueel of volledig zijn. Raadpleeg altijd de NVWA of uw branche-hygiënecode voor de meest recente wetgeving.
Geschreven door
Jeffrey Smit
Oprichter & CEO van KitchenNmbrs
Jeffrey Smit bouwde KitchenNmbrs vanuit 8 jaar hands-on ervaring als keukenmanager bij 1NUL8 Group in Rotterdam. Zijn missie: elke restauranteigenaar grip geven op food cost.
kennisbank.more_in_category
Gerelateerde vragen
Ontdek meer onderwerpen
Optimaliseer je inkoop met data
Weet exact welke leverancier het voordeligst is en hoe prijswijzigingen je marges raken. KitchenNmbrs koppelt inkoop direct aan receptkosten. Probeer het 7 dagen gratis.
Start gratis trial →