73% van de restaurants onderschat de jaarlijkse kosten van water met meer dan €8.000. Mineraalwater lijkt een detail, maar kan je marge flink drukken. Kraanwater daarentegen kost bijna niets maar heeft zijn eigen uitdagingen.
Waarom water doorrekenen cruciaal is
Water lijkt onbeduidend, maar bij 200 couverts per dag gaat het om 73.000 glazen jaarlijks. Het verschil tussen kraanwater en mineraalwater loopt snel op tot honderden euro's.
💡 Voorbeeld:
Restaurant met 200 couverts/dag, 6 dagen/week:
- Kraanwater: €0,003 per glas = €234 per jaar
- Spa blauw: €0,18 per glas = €11.232 per jaar
Verschil: €11.000 per jaar
Kraanwater kosten uitrekenen
Kraanwater kost gemiddeld €1,50 per 1000 liter in Nederland. Een standaardglas bevat 200ml (0,2 liter).
Berekening kraanwater per glas:
€1,50 / 1000 × 0,2 = €0,003 per glas
Daar komen nog bij:
- Afwaskosten glas (zeep, energie): ongeveer €0,02
- Arbeidstijd inschenken: ongeveer €0,01
Totale kosten kraanwater: €0,033 per glas
Mineraalwater kosten doorrekenen
Bij mineraalwater reken je per fles. Bepaal eerst hoeveel glazen één fles oplevert.
💡 Voorbeeld Spa blauw:
- Inkoopprijs: €0,90 per fles van 750ml
- Glazen per fles: 750ml ÷ 200ml = 3,75 glazen
- Kosten per glas: €0,90 ÷ 3,75 = €0,24
Plus afwas en arbeid: €0,24 + €0,03 = €0,27 per glas
Watermerken onderling vergelijken
Verschillende merken hebben uiteenlopende prijzen per liter. Reken dus altijd terug naar kosten per glas - het soort les dat je pas leert na je eerste maand met verlies te draaien.
💡 Vergelijking per glas (200ml):
- Kraanwater: €0,033
- Spa blauw (750ml): €0,27
- Evian (500ml, €0,75): €0,33
- San Pellegrino (750ml, €1,20): €0,35
Gevolgen voor je foodcost
Serveer je standaard water bij elk gerecht? Dan tel je de waterkosten op bij je ingrediëntkosten voor de foodcost berekening.
⚠️ Opgelet:
Reken je water apart af (€2,50 op de bon)? Tel het dan NIET mee bij je foodcost. Dan wordt het een aparte inkomstenbron.
Bij een gerecht van €25 (excl. BTW) betekent kraanwater 0,1% extra foodcost. Duur mineraalwater kan 1,4% toevoegen.
Welke keuze past bij jouw concept
Je keuze hangt af van concept en prijsstelling:
- Kraanwater: Casual dining, bistro's, dagmenu's onder €20
- Betaalbaar mineraalwater: Restaurants €20-30, als service
- Premium water: Fine dining, vooral als je water apart factureert
Veel restaurants hanteren beide opties: kraanwater gratis, mineraalwater tegen betaling.
Slimme inkoop van mineraalwater
Bij mineraalwater inkoop let je op deze punten:
- Prijs per liter, niet per fles (verschillende flesgrootten)
- Statiegeld (Spa heeft geen statiegeld, veel anderen wel)
- Houdbaarheidsdatum (kan lang zijn, maar controleer bij levering)
- Opslagruimte (kraanwater vereist geen voorraad)
💡 Inkooptip:
Koop mineraalwater per tray of pallet voor scherpere inkoopprijzen. Een tray Spa blauw (12 flessen) kost vaak €9-10 in plaats van €0,90 per fles los.
Hoe bereken je waterkosten per gerecht?
Bepaal je waterverbruik per gast
Meet hoeveel ml water je standaard serveert. Meestal is dit 200ml voor een normaal glas. Tel ook bij of je bijschenkt en hoeveel glazen per gast gemiddeld.
Bereken de kosten per glas
Voor kraanwater: €1,50 per 1000L ÷ 1000 × 200ml = €0,003. Voor mineraalwater: inkoopprijs per fles ÷ aantal glazen uit die fles. Vergeet afwas en arbeidstijd niet (circa €0,03).
Tel op bij je ingrediëntkosten
Als je water gratis serveert, tel de kosten op bij je andere ingrediënten voor de foodcost berekening. Als je water apart rekent, bereken dan de marge op water afzonderlijk.
✨ Pro tip
Tel gedurende 14 dagen je waterverbruik: hoeveel flessen open je en hoeveel gasten bedien je? Vaak schenk je 20% meer dan verwacht, vooral omdat personeel ook drinkt van de flessen.
Obliczyć samemu?
W aplikacji KitchenNmbrs zrobisz to w kilka kliknięć. 7 dni za darmo, bez karty kredytowej.
Czy ten artykuł był pomocny?
Często zadawane pytania
Is kraanwater altijd voordeliger dan mineraalwater?
Absoluut, kraanwater kost ongeveer €0,033 per glas inclusief afwas en arbeid. Het goedkoopste mineraalwater kost minimaal €0,20 per glas. Het verschil is factor 6.
Tel ik waterkosten mee in mijn foodcost berekening?
Alleen bij gratis water. Staat water als aparte regel op de bon (€2,50 voor water), dan wordt het een aparte inkomstenbron en tel je het niet mee bij foodcost.
Welk mineraalwater geeft de beste marge?
Spa blauw is vaak het voordeligst in inkoop (€0,24 per glas) en heeft geen statiegeld. Voor premium concepten kun je duurdere merken tegen hogere verkoopprijzen aanbieden.
Hoe verwerk ik statiegeld in mijn kostprijsberekening?
Statiegeld is geen echte kostpost als je flessen netjes inlevert. Het beïnvloedt wel je cashflow: je betaalt vooruit en krijgt het later terug. Alleen bij breuk of verlies wordt het werkelijke kost.
Kan water een winstgevende post worden?
Zeker, veel restaurants rekenen €2,50-4,00 voor een fles mineraalwater die €0,90 inkoop kost. Dan behaal je 65-75% marge op water, wat hoger ligt dan op eten.
Hoeveel water gebruik ik eigenlijk per gast?
Gemiddeld 1,2-1,5 glas per gast, maar dit varieert per seizoen en type gerecht. Pittige gerechten verhogen het waterverbruik aanzienlijk.
Moet ik gefilterd kraanwater overwegen?
Een waterfiltersysteem kost €800-2000 maar kan kraanwater upgraden naar 'premium' kwaliteit. Bij 100+ couverts per dag verdient het zich binnen 8 maanden terug.
📚 Skonsultowane źródła
- EU Verordening 852/2004 — Levensmiddelenhygiëne (2004) — Źródło oficjalne
- EU Verordening 853/2004 — Hygiënevoorschriften voor levensmiddelen van dierlijke oorsprong (2004) — Źródło oficjalne
- EU Verordening 1169/2011 — Voedselinformatie aan consumenten (2011) — Źródło oficjalne
- NVWA — Hygiënecode voor de horeca (2024) — Źródło oficjalne
- NVWA — Allergenen in voedsel (2024) — Źródło oficjalne
- Codex Alimentarius — International Food Standards (2024) — Źródło oficjalne
- FSA — Safer food, better business (HACCP) (2024) — Źródło oficjalne
- BVL — Lebensmittelhygiene (HACCP) (2024) — Źródło oficjalne
- Warenwetbesluit Bereiding en behandeling van levensmiddelen (2024) — Źródło oficjalne
- WHO — Foodborne diseases estimates (2024) — Źródło oficjalne
GIS (Główny Inspektorat Sanitarny) — https://www.gis.gov.pl
Normy HACCP przedstawione w tej aplikacji mają charakter wyłącznie informacyjny. KitchenNmbrs nie gwarantuje, że wyświetlane wartości są aktualne lub kompletne. Zawsze konsultuj się z GIS lub lokalnym organem w sprawie obowiązujących przepisów.
Autor
Jeffrey Smit
Założyciel i CEO KitchenNmbrs
Jeffrey Smit stworzył KitchenNmbrs na podstawie 8 lat praktycznego doświadczenia jako kierownik kuchni w 1NUL8 Group w Rotterdamie. Jego misja: dać każdemu właścicielowi restauracji kontrolę nad kosztami żywności.
Optymalizuj zakupy dzięki danym
Wiedz który dostawca jest najkorzystniejszy i jak zmiany cen wpływają na marże. KitchenNmbrs łączy zakupy z kosztami przepisów. Wypróbuj za darmo przez 14 dni.
Rozpocznij bezpłatny okres próbny →