Hoeveel kost het jou eigenlijk wanneer je barman een drankje wegschenkt? De meeste horecaondernemers denken alleen aan de inkoopprijs, maar vergeten de gemiste winst. Elk gratis drankje kost namelijk veel meer dan je verwacht.
Wat kost een gratis drankje echt?
Wanneer je barman een biertje weggeeft, raak je niet alleen €1,50 inkoop kwijt. Je mist ook de winst die je normaal zou maken. Dit heet opportunity cost - de gemiste kans op verdienste.
💡 Voorbeeld:
Heineken biertje weggeschonken:
- Inkoopprijs: €1,50
- Verkoopprijs: €3,50 (incl. 21% BTW)
- Verkoopprijs excl. BTW: €2,89
- Gemiste winst: €2,89 - €1,50 = €1,39
Totale kosten: €2,89 (niet €1,50!)
De formule voor weggeschonken dranken
Voor elke gratis drank gelden deze kosten:
- Directe kosten: Inkoopprijs van het product
- Opportunity kosten: Verkoopprijs excl. BTW min inkoopprijs
- Totale kosten: Verkoopprijs excl. BTW
De formule is eenvoudig: Kosten gratis drankje = Verkoopprijs excl. BTW
⚠️ Let op:
Reken altijd met de prijs excl. BTW. Alcoholische dranken hebben 21% BTW, niet 9% zoals eten.
Impact op jaarbasis
Een paar gratis drankjes lijken onschuldig. Maar tellen razend snel op. Vooral wanneer meerdere barmannen dit doen.
💡 Voorbeeld:
Bar met dagelijks 2 gratis drankjes:
- Gemiddelde drankprijs excl. BTW: €3,50
- Per dag: 2 × €3,50 = €7,00
- Per week (6 dagen open): €42,00
- Per jaar: €2.184
Jaarlijkse kosten: €2.184
Verschillende soorten dranken
De kosten variëren flink per dranktype. Na dit te hebben bijgehouden bij tientallen horecazaken zie je duidelijke patronen:
- Bier (tap): €1,20 inkoop → €2,89 totale kosten
- Wijn (glas): €1,80 inkoop → €4,13 totale kosten
- Cocktail: €3,50 inkoop → €8,26 totale kosten
- Premium spirit: €2,80 inkoop → €6,61 totale kosten
Cocktails en premium dranken kosten dus veel meer dan een gewoon biertje.
💡 Voorbeeld:
Mojito weggeschonken:
- Rum: €1,20
- Limoen, munt, suiker, soda: €0,30
- Totale inkoop: €1,50
- Verkoopprijs: €10,00 incl. BTW
- Excl. BTW: €8,26
Werkelijke kosten: €8,26
Hoe voorkom je onnodige kosten?
Gratis drankjes hoeven niet verboden. Maar moeten wel gecontroleerd worden. Hier zijn praktische tips:
- Stel regels op: Wanneer mag een barman iets wegschenken?
- Registreer het: Noteer elke gratis drank met reden
- Stel limieten: Maximaal X gratis dranken per dienst
- Alternatieven: Korting in plaats van gratis (50% korting kost minder)
Een tool zoals KitchenNmbrs helpt je de werkelijke kosten van weggeschonken dranken bij te houden. Zo zie je precies wat het je kost.
Hoe bereken je de kosten van een gratis drankje?
Bepaal de verkoopprijs excl. BTW
Neem de normale verkoopprijs en deel door 1,21 (alcoholische dranken hebben 21% BTW). Een biertje van €3,50 wordt €3,50 / 1,21 = €2,89 excl. BTW.
Tel alle ingrediëntkosten op
Reken niet alleen het hoofdproduct, maar ook garnituur, mixers en toevoegingen. Bij een cocktail tel je rum, sap, garnish en ijs allemaal mee.
Bereken de totale kosten
De werkelijke kosten zijn de volledige verkoopprijs excl. BTW. Dit is wat je verliest aan potentiële omzet door het drankje weg te schenken in plaats van te verkopen.
✨ Pro tip
Houd gedurende 2 weken bij hoeveel gratis dranken er precies weggaan per dienst. Reken de totale kosten uit op basis van verkoopprijzen excl. BTW - het bedrag zal je verbazen.
احسبها بنفسك؟
في تطبيق KitchenNmbrs يمكنك فعل ذلك بنقرات قليلة. 7 أيام مجاناً، بدون بطاقة ائتمان.
هل كان هذا المقال مفيداً؟
الأسئلة الشائعة
Waarom reken ik niet gewoon met de inkoopprijs?
Omdat je niet alleen het product verliest, maar ook de winst die je erop had gemaakt. De werkelijke kosten zijn altijd de gemiste verkoopprijs. Dit noemen we opportunity cost.
Moet ik 9% of 21% BTW rekenen voor alcoholische dranken?
Altijd 21% BTW voor alcoholische dranken. Alleen eten en non-alcoholische dranken hebben 9% BTW in de horeca.
Wat als mijn barman dagelijks 5 gratis drankjes wegschenkt aan stamgasten?
Dan verlies je ongeveer €17,50 per dag (bij gemiddeld €3,50 per drank excl. BTW). Op jaarbasis kost dit je ruim €6.000 aan gemiste omzet. Stel limieten in om dit te beperken.
⚠️ لائحة الاتحاد الأوروبي 1169/2011 — معلومات مسببات الحساسية — https://eur-lex.europa.eu/eli/reg/2011/1169/oj
تستند معلومات مسببات الحساسية في هذه الصفحة إلى لائحة الاتحاد الأوروبي 1169/2011. قد تختلف الوصفات والمكونات حسب المورد. تحقق دائمًا من معلومات مسببات الحساسية المحدثة لدى المورد الخاص بك وأبلغ ضيوفك بها بشكل صحيح. لا تتحمل KitchenNmbrs المسؤولية عن ردود الفعل التحسسية.
في المملكة العربية السعودية، تشرف الهيئة العامة للغذاء والدواء (SFDA) على لوائح مسببات الحساسية.
📚 المصادر المستشارة
- EU Verordening 852/2004 — Levensmiddelenhygiëne (2004) — مصدر رسمي
- EU Verordening 853/2004 — Hygiënevoorschriften voor levensmiddelen van dierlijke oorsprong (2004) — مصدر رسمي
- EU Verordening 1169/2011 — Voedselinformatie aan consumenten (2011) — مصدر رسمي
- NVWA — Hygiënecode voor de horeca (2024) — مصدر رسمي
- NVWA — Allergenen in voedsel (2024) — مصدر رسمي
- Codex Alimentarius — International Food Standards (2024) — مصدر رسمي
- FSA — Safer food, better business (HACCP) (2024) — مصدر رسمي
- BVL — Lebensmittelhygiene (HACCP) (2024) — مصدر رسمي
- Warenwetbesluit Bereiding en behandeling van levensmiddelen (2024) — مصدر رسمي
- WHO — Foodborne diseases estimates (2024) — مصدر رسمي
SFDA (الهيئة العامة للغذاء والدواء) — https://www.sfda.gov.sa
معايير نظام تحليل المخاطر ونقاط التحكم الحرجة المعروضة في هذا التطبيق هي لأغراض إعلامية فقط. لا تضمن KitchenNmbrs أن القيم المعروضة محدثة أو كاملة. يُرجى دائمًا الرجوع إلى الهيئة العامة للغذاء والدواء للاطلاع على أحدث اللوائح.
بقلم
Jeffrey Smit
مؤسس ومدير تنفيذي لـ KitchenNmbrs
أسس جيفري سميت KitchenNmbrs بناءً على 8 سنوات من الخبرة العملية كمدير مطبخ في 1NUL8 Group في روتردام. مهمته: منح كل صاحب مطعم السيطرة على تكلفة الطعام.
احسب تكاليف الكوكتيلات حتى المليلتر
هوامش المشروبات تبدو عالية، لكن الهدر يأكلها. KitchenNmbrs يحسب التكلفة الدقيقة لكل كوكتيل ومشروب. جرّب مجاناً.
ابدأ التجربة المجانية →